امروز ۱۲ آبان ۱۴۰۵ است و ۲۴۸ روز از حمله آمریکا و اسرائیل به ایران (۹ اسفند ۱۴۰۴) و آغاز جنگ ۴۰ روزه و همچنین ۲۱۰ روز از زمان آتشبس (۱۸ فروردین ۱۴۰۵) میگذرد؛ آتشبسی که در ۱۷ تیر ۱۴۰۵ نقض شد و آمریکا درگیری نظامی دیگری به ایران تحمیل کرد که ۱۷ روز به طور مداوم به طول انجامید و پس از آن نیز به صورت پراکنده ادامه یافت. روز گذشته، در ادامه اخبار جسته و گریخته پیرامون مذاکرات، رویترز خبر داد که در گفتوگوی هیئت قطری با عراقچی نسخهای از پیشنویس توافق آمریکا و ایران مورد بررسی قرار گرفته است.
تحولات مربوط به جنگ، آتش بس و مذاکره در روز گذشته را از لینک زیر بخوانید:
اخبار مربوط به جنگ، آتش بس و مذاکره در روز جاری، ۱۲ آبان ۱۴۰۵ هم به شرح زیر است:
سفیر سابق فرانسه در اسرائیل ترامپ را در جنگ با ایران بازندهای توصیف کرد که به دنبال راهی است تا ادعای پیروزی کند.
به گزارش انتخاب، ژرارد آراد، سفیر سابق فرانسه در اسرائیل و ایالات متحده بیان کرد: گمان میکنم ترامپ در برابر ایران، حالا که جنگ را باخته و نمیتواند این شکست را جبران کند، به دنبال راهی است تا با پنهان کردن واقعیت شکست، با آن گستاخی بیحدوحصرش، ادعای پیروزی کند.
وی افزود: حالا فقط باید امیدوار بود که ایرانیها هم با او کنار بیایند و اجازه دهند چنین ادعایی کند.
زلنسکی یادآور شد که اکنون تمام دغدغه کشورهای خلیج فارس جلوگیری از وقوع جنگ میان ایران و آمریکا است.
به گزارش انتخاب، ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین اظهار کرد:اجازه دهید یک اظهارنظر را یادآوری کنم: «آمریکا، بهعنوان ضامن امنیت جهان در ۸۰ سال گذشته، دیگر وجود ندارد.» این سخنان در منطقه خلیج فارس بیان شد و همین موضوع به آنها اهمیت و معنای ویژهای میبخشد.
او اضافه کرد: مردم در کمتر جایی از جهان به اندازه کشورهای این منطقه به آمریکایی که ضامن امنیتشان بود، اعتقاد و اعتماد نداشتند. اما اکنون تمام دغدغه آنها این است که چگونه از وقوع دوباره یک جنگ تمامعیار جلوگیری کنند.
زلنسکی بیان کرد: کشورهای مختلف اکنون در حال ساخت نسخههای اختصاصی خود از سامانه استارلینک هستند.
او ادامه داد: این اقدام درستی است؛ زیرا پرسش اصلی این است که چه کسی دکمههای روشن و خاموش کردن این سامانه را در اختیار دارد.
رویترز نوشت: تهدید دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، مبنی بر حمله مجدد به ایران، متحدان واشنگتن در خلیج فارس را با چشماندازی نگرانکننده روبهرو کرده است: جنگی دیگر که تصمیم آن در واشنگتن گرفته میشود و پایگاههای آمریکایی که برای حفاظت از این کشورها ساخته شدهاند، ممکن است بهجای آن، آنها را به اهداف حملات تلافیجویانه شدید ایران تبدیل کنند.
به گزارش انتخاب، در ادامه این مطلب آمده: موشکهای ایرانی که در دور قبلی درگیریها پایگاههای نظامی آمریکا و تأسیسات انرژی کشورهای خلیج فارس را هدف قرار دادند، آسیبپذیری موجود در قلب ساختار امنیتی چند دههای واشنگتن را آشکار کردند. حضور گسترده نظامی آمریکا در منطقه، بهجای بازداشتن تهران، اهدافی ثابت در اختیار ایران قرار داده و کشورهای خلیج فارس میزبان این نیروها را به نقاط فشاری تبدیل کرده است که تهران میتواند از آنها بهرهبرداری کند.
این چشمانداز در جریان کنفرانس سالانه امنیتی «گفتوگوی منامه» در بحرین طی آخر هفته، بر بحثهای میان وزیران، سیاستگذاران و مقامهای امنیتی سایه انداخته بود؛ در شرایطی که دولتها پیامدهای دور دیگری از جنگ را برای نیروهای آمریکایی و کشورهایی که میزبان آنها هستند، بررسی میکردند.
با تهدید دوباره ترامپ به اقدام نظامی، فوریت این نگرانیها افزایش یافته است. ترامپ گفته است که ممکن است پس از انتخابات میاندورهای روز سهشنبه، «یک عملیات کوچک دیگر خشم حماسی» را آغاز کند؛ اشاره او به عملیات مشترک آمریکا و اسرائیل بود که در ۲۸ فوریه آغاز شد.
چهار مقام اروپایی گفتند آمریکا بهاندازه کافی نیرو و تجهیزات در منطقه مستقر کرده است تا بتواند در کوتاهمدت به ایران حمله کند؛ احتمالا حتی از همین هفته.
یکی از این مقامها که با رهبران کشورهای خلیج فارس ارتباط نزدیک دارد، گفت: «جنگ در راه است. هیچکس موافق این جنگ نیست.»
بدر عبدالعاطی، وزیر خارجه مصر، نیز در کنفرانس منامه گفت دور دیگری از درگیریها خطرناکتر و ویرانگرتر از دور قبلی خواهد بود و افزود: «این جنگ به هیچ نتیجهای منجر نخواهد شد.»
تبدیل سپر دفاعی به هدف حمله
دو نفر از مقامهای اروپایی به رویترز گفتند هرگونه حمله آمریکا احتمالا تأسیسات هستهای ایران، از جمله مراکز تحقیق و توسعه، را هدف قرار خواهد داد.
یکی از مکانهای احتمالی، سایت «کوه کلنگ» (Pickaxe Mountain) است که با برنامه هستهای ایران مرتبط است؛ هرچند این مقامها گفتند اقدام نظامی احتمالا تنها میتواند توانمندیهای تهران را تضعیف کند و قادر به نابودی کامل آنها نخواهد بود.
مقامهای ایرانی به رویترز گفتهاند تهران فهرستهای دقیق اهداف خود را برای پاسخ به حمله احتمالی جدید آمریکا و اسرائیل تهیه کرده است. این اهداف شامل کابلهای ارتباطی زیردریایی و پایگاههای نظامی، از جمله برخی پایگاههای مخفی، میشود.
این راهبرد میتواند هزینه جنگ را فراتر از میدان نبرد گسترش دهد؛ بهگونهای که زیرساختهای انرژی، تأسیسات آبشیرینکن، شبکههای ارتباطی و اهدافی که در شهرهای خلیج فارس بهوضوح قابل شناسایی هستند، در معرض خطر قرار گیرند.
راهبرد ایران بیش از پیش بر فرسایشی کردن درگیری متمرکز شده است: افزایش هزینه دفاع و حفظ حضور نیروهای آمریکایی، تبدیل کشورهای خلیج فارس میزبان این نیروها به نقاط فشار و استفاده از هرگونه عقبنشینی آمریکا بهعنوان نشانهای از ناتوانی واشنگتن در حفاظت از شرکای خود.
امیل هوکایم، مدیر بخش امنیت منطقهای در مؤسسه بینالمللی مطالعات راهبردی که برگزارکننده کنفرانس منامه است، گفت: «آنچه ایرانیها واقعا به آن اهمیت میدهند، خروج نیروهای آمریکایی از منطقه است.»
او به رویترز گفت پیام اصلی تهران به قدرتهای خلیج فارس این است: «شما چهار دهه برای رابطه با آمریکا سرمایهگذاری کردید و بعد از ۴۰ سال، آن پایگاهها از شما محافظت نکردند، بلکه شما را در معرض خطر قرار دادند.»
این استدلال در هیچجا بهاندازه بحرین تأثیرگذار نیست؛ کشوری که مقر ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا در آن قرار دارد و برای دههها یکی از محورهای اصلی قدرت نظامی آمریکا در منطقه بوده است.
در نزدیکی پایگاه آمریکا در منطقه جفیر، آثار حملات همچنان در فاصله چند متری مناطق مسکونی قابل مشاهده بود. سقف فلزی و بخش جلویی یک انبار در اثر اصابت پرتابهها شکافته و سوخته بود و یک رادار که رو به ایران قرار داشت، یکسوم صفحه خود را از دست داده بود.
این خسارات واشنگتن را با پرسشی فراتر از بحرین روبهرو کرده است: آیا باید حضور نظامیای را که برای گسترش قدرت آمریکا طراحی شده، اما در برابر حملات مستمر موشکی و پهپادی آسیبپذیر است، بازسازی کرد، استحکام بخشید یا بهکلی از منطقه خارج کرد؟
در بحرین، نگرانی از تهدیدهای ایران بر شکافهای تاریخی و فرقهای قدیمیتر افزوده شده است.
در سال ۲۰۱۱، اعتراضات گستردهای که عمدتا از سوی جامعه شیعه هدایت میشد، حکومت سلطنتی سنی آلخلیفه را به چالش کشید. حاکمان بحرین این اعتراضات را سرکوب کردند و ایران را به دست داشتن در ناآرامیها متهم کردند؛ اتهامی که تهران آن را رد کرد.
با توجه به این پیشینه تاریخی، حملات به تأسیسات آمریکا نهتنها حضور نظامی واشنگتن در بحرین، بلکه خود پادشاهی بحرین را که میزبان این نیروهاست، تهدید میکند.
یک مقام خلیج فارس به رویترز گفت: «ما عملا با بدترین سناریوی ممکن روبهرو هستیم.»
او پیشبینی کرد که آمریکا بهزودی به ایران حمله خواهد کرد و این حمله به تلافی ایران علیه زیرساختهای غیرنظامی در سراسر منطقه خلیج فارس منجر خواهد شد.
یک مقام دیگر از کشورهای خلیج فارس گفت: «در نهایت، تنها یک نفر تصمیم میگیرد» که آیا درگیری از سر گرفته شود و شدت آن چقدر باشد.
این اظهارنظر اشارهای به ترامپ بود و محدودیت قدرت کشورهای خلیج فارس برای تأثیرگذاری بر جنگی را نشان میداد که پیامدهای آن را خودشان متحمل خواهند شد
در پاسخ به پرسشهای رویترز درباره این گزارش، یک مقام کاخ سفید گفت «همه گزینهها» همچنان روی میز هستند و ایران با دو انتخاب «راه آسان یا راه دشوار» روبهروست.
او افزود: «رئیسجمهور ترامپ همه برگهای برنده را در اختیار دارد.»
هوکایم اضافه کرد: «هدف کارزار ایران، به فرسودگی کشاندن آمریکاییهاست، نه پیروزی در جنگ. آنها میتوانند شما را مجبور کنند که بهمرور انرژی، تسلیحات و پول بیشتری هزینه کنید.»
تلاشهای دیپلماتیک برای جلوگیری از جنگی دیگر
این نگرانی، کشورهای خلیج فارس را به سمت دیپلماسی سوق داده است.
مقامهای ارشد عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان ماه گذشته در تهران با مقامهای ایرانی گفتوگو کردند. عربستان سعودی اعلام کرد هدف این تلاشها «جلوگیری از بازگشت تشدید نظامی» است
مقامهای قطری نیز طی آخر هفته در تهران و دوحه دیدارهایی برگزار کردند تا از آغاز مجدد جنگ جلوگیری کنند.
انور قرقاش، مقام ارشد امارات متحده عربی، در کنفرانس منامه گفت: «امیدواریم گشایشی دیپلماتیک حاصل شود. ما واقعا نمیخواهیم شاهد دور دیگری از رویارویی در منطقه باشیم.»
او با این حال افزود امارات متحده عربی «برای بدترین سناریوی ممکن آماده شده است».
مقام اروپایی که با رهبران کشورهای خلیج فارس ارتباط نزدیک دارد، گفت بدبینی عمیقی درباره امکان پر کردن شکاف میان واشنگتن و تهران از طریق دیپلماسی وجود دارد و از سرگیری جنگ بیش از آنکه مسئله «آیا» باشد، به مسئله «چه زمانی» تبدیل شده است.
دیگر پرسش این نیست که آیا واشنگتن همچنان به تعهدات خود در قبال کشورهای خلیج فارس پایبند است یا خیر؛ بلکه مسئله این است که تضمین امنیتی آمریکا چه معنایی دارد، وقتی زیرساختهایی که این تضمین بر آنها استوار است، خود به هدف حمله تبدیل شدهاند.
به نظر میرسد ماهیت رقابت در حال تغییر است؛ رقابتی که دیگر صرفا بر سر این نیست که چه کسی میتواند بیشترین خسارت نظامی را وارد کند، بلکه بر سر این است که چه کسی میتواند برای مدت طولانیتری هزینههای جنگ را تحمل کند.
برای شرکای واشنگتن در خلیج فارس، نگرانی این است که دور دیگری از جنگ، بخش بزرگی از هزینهها را بر دوش آنها بگذارد.
پزشکیان تأکید کرد: ما در حال تلاش برای حل مشکلات با گفتوگو هستیم. رهبری عزیز هم اختیاراتی مجدداً اضافه کردند در مورد موضوعاتی که نظرشان این بود و میگفتند درباره آنها گفتوگو نشود، مذاکره شود.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به مناسبت روز مبارزه با استکبار جهانی، بیانیهای صادر کرد.
در متن این بیانیه آمده:
سیزدهم آبان، نماد ماندگار مقاومت ملت ایران در برابر استکبار جهانی است؛ روزی که در آن تبعید امام خمینی (ره) در ۱۳۴۳، کشتار دانشآموزان و دانشجویان در ۱۳۵۷ و تسخیر لانه جاسوسی آمریکا در ۱۳۵۸ در تاریخ این سرزمین به ثبت رسید و ثابت کرد که ملت مؤمن و انقلابی ایران هیچگاه تسلیم سلطه و فریب جبهه استکبار نخواهد شد؛ روزی که در تقویم تاریخی کشور به درستی روز ملی مبارزه با استکبار جهانی نام گرفت.
دشمنی رژیم آمریکا با ملت ایران، نه اختلافی مقطعی و نه سوءتفاهمی سیاسی، بلکه ریشه در تضاد منافع ساختاری دارد؛ راهبردی مستمر که از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ تا پیروزی انقلاب اسلامی و در ۴۷ سال اخیر تداوم دارد.
اسناد لانه جاسوسی نشان داد که در نگاه آمریکا، دیپلماسی پوششی برای نفوذ، فریب و سلطه بر ایران و سلب استقلال از کشور بوده است. اقدامات امروز واشنگتن نیز گواهی بر استمرار همین الگوی خصمانه و افزوده شدن هدف براندازی نظام مقدس جمهوری اسلامی و تجزیه سرزمینی ایران است.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، اقدام تاریخی دانشجویان مسلمان پیرو خط امام در تصرف لانه جاسوسی در ۱۳ آبانماه ۱۳۵۸ را گرامی میدارد؛ اقدامی که بهتعبیر امام راحل «انقلاب دوم» نام گرفت و سقوط آمریکا در قلب تهران را به نمایش گذاشت.
در شرایطی که دشمن آمریکایی - صهیونی پس از تحمل ضربات دردناک و سخت در جنگ های تحمیلی ۱۲ روزه و ۴۰ روزه و نبردهای پس از آن بهدلیل انسجام ملت مبعوث شده و آمادگی نیروهای مسلح مقتدر ایران، امکان تعدی و تعرض مجدد را از دست داده است، و در عین حال ادبیات تهدید و جنگ روانی و رسانهای برای جنگ وجودی و توهم نابود کردن عنقریب ایران را در اوج استیصال و عصبانیت بر زبان جاری ساخته است؛ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی قاطعانه و با صراحت اعلام میدارد:
تمامی تدابیر و فرامین اخیر فرماندهی معظم کل قوا در دیدار فرماندهان عالی نیروهای مسلح را در راستای بازدارندگی حداکثری با تمام توان دستور کار قرار داده است و در هم افزایی و هماهنگی با سایر نیروهای مسلح و مدافع کشور در اجرای آن لحظه ای درنگ نخواهد کرد.
آمادگی رزمی هوشمندانه، بهروزرسانی بانک اهداف و قرار دادن داراییهای مادی و غیرمادی دشمن در تیررس، و پاسخ فوری، اثرگذار و بدون محدودیت جغرافیایی به هر سطح و نوع تهدید، که با حمایت ملی از نیروهای مسلح، رکنی راهبردی در برابر ایرانستیزی بیگانگان و مزدوران داخلی را خلق کرده ، سرلوحه مأموریت های امروز ما است.
تاکید می کنیم، رزمندگان اسلام و مدافعان وطن با ایمان و آمادگی های همهجانبه رزمی، ارادهای پولادین برای خلق شگفتیهای تاریخساز و تعیین تکلیف قطعی دشمن دارند؛ و در این راستا همانگونه که فرماندهی معظم کل قوا فرمودند: «زمان و شرایط پایان حملات دشمن را نیروهای مسلح و ملت ایران تعیین میکنند.»
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ضمن گرامیداشت یومالله ۱۳ آبان، عهد و پیمان ناگسستنی خود با امامین کبیر و شهید انقلاب و تبعیت از مقام عظمای ولایت و رهبری حضرت امام سیدمجتبی حسینی خامنهای(مدظلهالعالی) و شهدای والامقام اقتدار ایران اسلامی را تجدید کرده و به اردوگاه دشمن آمریکایی-صهیونیستی و همراهان پلید منطقهای و فرامنطقهای آن هشدار می دهد؛ در میدان نبرد در هر نقطه از جغرافیای جهان، تا آخرین قطره خون خود پای کار آرمانهای دینی، انقلابی و میهنی بوده و با پاسداری و صیانت سلحشورانه از منافع ملی، در مسیر مبارزه با استکبار جهانی و مقابله با متجاوزین، دست بر ماشه، راست قامت ایستاده است.
خبرنگار اکونومیست خبر داد که تدارکات نظامی زیادی در اسرائیل در حال انجام است.
به گزارش انتخاب، آنشل ففر، خبرنگار مجله اکونومیست گفت: «از منابع خودم در اسرائیل میشنوم که تدارکات و آمادهسازیهای زیادی در حال انجام است. بعضی شبها میتوانید این تحرکات را در آسمان احساس کنید.»
وی افزود: «حجم فعالیت هواپیماها بهگونهای است که به نظر میرسد یا عملیاتهایی در جریان است یا مانورهای گسترده و تمرینهایی برای آمادهسازی یک عملیات انجام میشود. ما این موضوع را از منابعی در تشکیلات نظامی اسرائیل نیز میشنویم.»
او اضافه کرد: «اما پرسش اصلی این است: حمله در شرایط کنونی دیگر چه هدفی را دنبال خواهد کرد؟»
خبرنگار اکونومیست خبر داد که تدارکات نظامی زیادی در اسرائیل در حال انجام است.
به گزارش انتخاب، آنشل ففر، خبرنگار مجله اکونومیست گفت: «از منابع خودم در اسرائیل میشنوم که تدارکات و آمادهسازیهای زیادی در حال انجام است. بعضی شبها میتوانید این تحرکات را در آسمان احساس کنید.»
وی افزود: «حجم فعالیت هواپیماها بهگونهای است که به نظر میرسد یا عملیاتهایی در جریان است یا مانورهای گسترده و تمرینهایی برای آمادهسازی یک عملیات انجام میشود. ما این موضوع را از منابعی در تشکیلات نظامی اسرائیل نیز میشنویم.»
او اضافه کرد: «اما پرسش اصلی این است: حمله در شرایط کنونی دیگر چه هدفی را دنبال خواهد کرد؟»
رئیسجمهور گفت: شایسته نیست که انسانها بهجای تلاش برای همزیستی مسالمتآمیز، مهربانی و تعامل سازنده، درگیر جنگ، تجاوز و زورگویی باشند. باید با تقویت تفاهم و همکاری، زمینه زندگی توأم با صلح و آرامش را برای ملتها فراهم کنیم.
العربیه نوشت: یک منبع ایرانی اعلام کرد: پاسخ مثبت آمریکا به ۷ مطالبه ما، شرط پیشبرد مذاکرات است.
به گزارش انتخاب، یک منبع دیپلماتیک ایرانی میگوید به مسیر دیپلماسی علاقهمندیم، اما بدون دادن هیچگونه امتیازی.
این منبع افزود: به میانجیها اعلام کردهایم که پاسخ مثبت به ۷ مطالبه ما، شرط پیشبرد مذاکرات است.
منبع ایرانی ادامه داد: هیچ اعتمادی به آمریکا نداریم؛ این کشور همزمان با صحبت از مذاکره، حملاتی را انجام میدهد.
این منبع اضافه کرد: پیگیری مسیر دیپلماتیک به معنای عقبنشینی از شروطی که مطرح کردهایم، نیست.
سخنگوی وزارت امور خارجه با بیان اینکه از دیپلماسی برای تامین منافع ایران استفاده میکنیم، گفت: ایران، دیپلماسی و میدان را به عنوان ابزار دفاع میداند.
اسماعیل بقایی عصر امروز در حاشیه همایش ملی زنگ بیداری از ایران تا فلسطین در جمع خبرنگاران، اظهار کرد: وضعیت روشن است؛ ما گفتیم که ایران دیپلماسی و میدان را به عنوان ابزار دفاع میداند. گفتگو را باید در این شرایط از این زاویه ببینیم.
وی ادامه داد: از دیپلماسی واهمه نداریم، چرا که منطق و استدلال ما روشن است و از دیپلماسی برای تامین منافع ایران استفاده میکنیم. با توجه به تجربه نقض توافقات پیشین توسط آمریکا، با حداکثر احتیاط و بدبینی کامل در هر روند دیپلماتیکی مشارکت میکنیم.
سخنگوی وزارت امور خارجه افزود: تحقق هرگونه تفاهمی منوط به تعهد قطعی به توقف جنگ در همه جبههها از جمله در لبنان است.
وی در مورد سفر هیئت قطری به ایران در شب گذشته، گفت: قطر به عنوان میانجی کار خودش را انجام میدهد. قطر و پاکستان در این چند ماه مداومت بر تلاشهایشان داشتند. این رفت و آمدها هم در همین راستاست و دیدگاههای ما را منتقل کردند.
عبدالفتاح السیسی، رئیسجمهور مصر گفت: من از طرفهای مرتبط با بحران میان آمریکا و ایران میخواهم زمینه را برای تفاهم و مذاکره و رسیدن به راهکار سیاسی فراهم کنند.
طبق گزارش المیادین، السیسی گفت: نتایج تنش نظامی برای منطقه و جهان فاجعهبار خواهد بود.
محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی نوشت: پاسخ آمریکا به مطالبات ایران قانعکننده نبود.
به گزارش انتخاب، محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی در شبکه اجتماعی «ایکس» نوشت: پاسخ آمریکا به حقوق و مطالبات ایران قانعکننده نبود و آنها باید کامل و صریح هفت شرط ایران را پاسخ داده و به آن عمل کنند؛ تنها در این صورت تنگه هرمز باز خواهد شد.
الحدث مدعی شد: یک منبع بلند پایه از انتظار میانجیها برای پاسخ ایران به پیشنهاد توافق با آمریکا خبر داد.
به گزارش انتخاب، یک منبع بلند پایه میگوید میانجیها در انتظار پاسخ ایران به پیشنهاد توافق هستند.
وزیر امور خارجه فدراسیون روسیه، علت اصلی مناقشه کنونی در خلیجفارس را تهاجم نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران دانست و تأکید کرد: حلوفصل این مناقشه راهحلی جز روند جامع سیاسی و دیپلماتیک ندارد.
سرگئی لاوروف امروز (سهشنبه) در نشست عمومی عالیرتبه چهارمین کنفرانس بینالمللی مینسک درباره امنیت اوراسیا افزود: روسیه از نخستین روزهای آغاز درگیری در خلیجفارس خواستار از بین بردن علل اصلی آن، یعنی پایان فوری تهاجم نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران شد.
وی اظهار داشت: روسیه آماده کمک به کاهش تنش از جمله در زمینه دستیابی به یک راه حل گسترده تر و بلندمدت با مشارکت ایران و کشورهای عربی آن است.
وزیر امور خارجه روسیه گفت: ما چندین دهه است که دستیابی به این هدف را چارچوب پیشنهاد مسکو برای تضمین امنیت جمعی در منطقه خلیج فارس پیگیری میکنیم، در اردیبهشت ماه سال جاری نسخه به روز آن را به شرکای خود در ایران و کشورهای عربی ارائه کردیم و امیدواریم که این پیشنهاد، کمک مفیدی به ایجاد بحث در مورد آینده معماری اوراسیا باشد.
ترامپ مدعی شد که آمریکا شب گذشته به یک سامانه ضد هوایی در ایران حمله کرده است.
به گزارش انتخاب، دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا ادعا کرد: «آنها در حال ساخت یک سامانه ضدهوایی بودند. ما روند ساخت آن را زیر نظر داشتیم. وقتی ساخت آن به پایان رسید، دیشب به آن حمله کردیم.»
وی مدعی شد: «وقتی درباره جنگ صحبت میکنید، این در واقع جنگ محسوب نمیشود.»
ترامپ ضمن گزافهگویی، ادعا کرد: «من به دنبال کشتن تعداد زیادی از مردم نیستم، اما اگر مجبور شویم، چارهای جز این نخواهیم داشت. البته من به دنبال انجام چنین کاری نیستم.»
هر بشکه نفت ۱۰۱ دلار شد.
العربی الجدید نوشت: آمریکا با پیشنویس یادداشت تفاهمی که روز گذشته به ایران ارائه شد، موافقت کرده است.
به گزارش انتخاب، منابع نزدیک به تیم میانجیگری به روزنامه گفتند: واشنگتن با پیشنویس یادداشت تفاهمی که هیئت قطری روز گذشته به ایران ارائه کرد، موافقت کرده است.
منابع اضافه کردند: تیم میانجیگری، عربستان و امارات را در جریان یادداشت تفاهم مورد توافق قرار داده و این دو کشور نیز با آن موافقت کردهاند.
این منابع خبر دادند: واشنگتن و تهران در موضوع پرونده هستهای ایران و داراییهای بلوکهشده، امتیازاتی دادهاند.
واشنگتن پست نوشت: چین در تلاش است در شرایطی که مقامهای کشورهای خلیج فارس تلاشهای خود را برای شکستن بنبست میان آمریکا و ایران تشدید کردهاند، جایگاهی بر سر میز مذاکرات به دست آورد.
به گزارش انتخاب، در ادامه این مطلب آمده: در شرایطی که پس از انتخابات میاندورهای روز سهشنبه آمریکا، احتمال ازسرگیری حملات ایالات متحده و اسرائیل به ایران افزایش یافته بود، پکن با شتاب تلاش کرد موجی از تحرکات دیپلماتیک را در خاورمیانه به راه بیندازد.
شی جینپینگ، رهبر چین، و وانگ یی، وزیر امور خارجه این کشور، روز دوشنبه در پکن میزبان مذاکرات جداگانهای در سطح عالی با مقامهای عمان، ایران و عربستان سعودی بودند. دیدار شی جینپینگ با سلطان هیثم بن طارق، پادشاه عمان، نخستین سفر یک رئیس کشور عمانی به پکن از زمان برقراری روابط دیپلماتیک میان دو کشور در ۴۸ سال پیش بود.
در همان روز، وزارت امور خارجه چین جزئیات یک تحرک دیپلماتیک گسترده در خاورمیانه را اعلام کرد که قرار است طی روزها و هفتههای آینده انجام شود. بر اساس این برنامه، سه فرستاده ارشد چین به هفت کشور در منطقه خلیج فارس و شاخ آفریقا سفر خواهند کرد.
این دیدارها تنها چند ساعت پس از دور جدید حملات هوایی آمریکا در روز دوشنبه انجام شد؛ حملاتی که مقامها اعلام کردند تازهترین مورد از مجموعه حملاتی بوده که در آستانه انتخابات میاندورهای و بدون اطلاعرسانی عمومی انجام شدهاند.
مائو نینگ، سخنگوی وزارت امور خارجه چین، روز سهشنبه در نشست خبری گفت: «چین همواره معتقد بوده است که ابزارهای نظامی هیچ مسئلهای را حل نمیکنند، بلکه تنها تنشها را تشدید میکنند و به نفع هیچیک از طرفها نیستند.»
او البته مستقیماً به حملات اخیر آمریکا اشاره نکرد.
این تلاش دیپلماتیک یکی از گستردهترین اقدامات علنی پکن از زمان حمله آمریکا و اسرائیل به ایران در ماه فوریه به شمار میرود؛ در شرایطی که رهبران چین میکوشند با ورود به معادلات تعیینکننده آینده منطقه، نقشی برای خود تعریف کنند؛ آن هم در حالی که خاورمیانه خود را برای ورود به مرحلهای بالقوه خطرناک آماده میکند.
بیانیههای رسمی منتشرشده درباره دیدارهای شی جینپینگ و وانگ یی بر تلاش پکن برای کاهش فوری تنشها، آغاز مذاکرات و افزایش نقش چین در شکلدهی به محیط امنیتی منطقه تأکید داشتند.
شی جینپینگ، بنا بر اعلام وزارت امور خارجه چین، گفت: «خاورمیانه نباید به عرصهای برای رقابت قدرتهای بزرگ و منازعات ژئوپلیتیکی تبدیل شود.»
کریگ سینگلتون، مدیر ارشد برنامه چین در بنیاد دفاع از دموکراسیها، اندیشکدهای که از اتخاذ موضعی تهاجمی در قبال ایران حمایت کرده است، گفت: «پکن دلایل خوبی برای ورود جدیتر به این موضوع در مقطع کنونی دارد. ترامپ بار دیگر ایران را تهدید میکند، دولتهای خلیج فارس نگران تشدید دوباره تنشها هستند و ریاض نیز پیشتر از چین خواسته است از روابط خود با تهران برای مهار ایران استفاده کند.»
ارتش آمریکا برای احتمال انجام حملات بیشتر آماده میشد، هرچند ترامپ بهصورت علنی ازسرگیری حملات پیش از رأیگیری را رد کرده بود.
این تهدیدها کشورهای خلیج فارس را به تکاپو انداخته است تا بنبست میان آمریکا و ایران را بشکنند؛ زیرا نگراناند دور تازهای از درگیریها بار دیگر به حملات تلافیجویانه ایران علیه خاک کشورهای منطقه منجر شود.
میانجیهای قطری روز جمعه در چارچوب تلاشهای مستمر برای پایان دادن به جنگ وارد تهران شدند.
کاخ سفید درباره چشمانداز دستیابی به یک راه خروج دیپلماتیک از جنگ، مواضع متناقضی ارسال کرده است؛ جنگی که مقامهای نظامی آمریکا برآورد میکنند تاکنون بیش از ۴۷ میلیارد دلار برای ایالات متحده هزینه داشته است؛ رقمی که خسارات واردشده به پایگاههای آمریکا در منطقه را شامل نمیشود.
روزنامه واشنگتن پست هفته گذشته گزارش داد که برخی اعضای دولت ترامپ، از جمله جیدی ونس، معاون رئیسجمهور، استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا، و جرد کوشنر، داماد و فرستاده ترامپ، از دستیابی به توافق حمایت کردهاند؛ در حالی که برخی دیگر، از جمله پیت هگست، وزیر دفاع، ظاهراً با آن مخالفت کردهاند.
با وجود گسترش روابط چین در سراسر خاورمیانه و تلاشهای مکرر پکن برای معرفی خود بهعنوان یک بازیگر صلحطلب، این کشور تاکنون در تبدیل جاهطلبیهای دیپلماتیک خود به نتایج ملموس با دشواری روبهرو بوده است.
با این حال، این تحرکات دیپلماتیک گسترده نشاندهنده توانایی فزاینده پکن برای گردهم آوردن بازیگران کلیدی و وارد کردن آنها به گفتوگو است.
سینگلتون گفت: «اگر منطقه به سمت نوعی پایانبندی دیپلماتیک حرکت کند، پکن میخواهد بر سر میز مذاکرات حضور داشته باشد یا دستکم اینگونه به نظر برسد که برای شکل دادن به چنین روندی تلاش کرده است.»
همزمان با میزبانی شی جینپینگ از سلطان عمان، کشوری که مدتهاست میان واشنگتن و تهران نقش میانجی را ایفا میکند، وانگ یی، وزیر امور خارجه چین، بهطور جداگانه با مقامهای ارشد امنیتی ایران و عربستان سعودی دیدار کرد.
وانگ یی در بیانیه رسمی مربوط به دیدار خود با علی باقریکنی، معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، گفت: «گفتوگو و مذاکره راه برونرفت از وضعیت کنونی است.»
اوایل سال جاری میلادی نیز پکن تلاش دیپلماتیک مشابهی را با پاکستان آغاز کرده بود؛ کشوری که در آن مقطع بهترین میانجی میان واشنگتن و تهران تلقی میشد.
یون سان، مدیر برنامه چین در مرکز استیمسون، اندیشکدهای مستقر در واشنگتن، گفت: «عمان نقش آرام و بیسروصدای میانجی را ایفا کرده است. چین با این رویکرد همخوانی دارد و عمان از نظر اعتبار و روابطی که بهعنوان یک میانجی در اختیار دارد، ظرفیت بیشتری برای ارائه دارد.»
وزارت امور خارجه چین اعلام کرد که در روزهای آینده، ژای جون، فرستاده ویژه این کشور در امور خاورمیانه، به ایران، عمان و عربستان سعودی سفر خواهد کرد.
این سفرها در شرایطی انجام میشود که نگرانیها از تشدید جنگ ایران و تأثیر آن بر درگیریهای بههمپیوسته و منابع بیثباتی در سراسر آفریقا و خاورمیانه افزایش یافته است.
پکن منافع قابلتوجهی در جلوگیری از تشدید دوباره تنشها دارد. چین وابستگی زیادی به جریان انرژی عبوری از تنگه هرمز دارد و میلیاردها دلار در سراسر منطقه سرمایهگذاری کرده است.
در عین حال، تداوم درگیریها میتواند موجب اختلال در کشتیرانی و زنجیرههای تأمین شود و به تقاضا برای صادرات چین آسیب بزند.
سینگلتون از بنیاد دفاع از دموکراسیها گفت: «در اینجا تا حدودی میتوان ردپای الگوی اوکراین را مشاهده کرد: در صحنه باقی بمان، فرستادگان خود را اعزام کن و مطمئن شو که چین از هر آنچه در مرحله بعد اتفاق میافتد، کنار گذاشته نخواهد شد.»
معاون اجرایی ارتش جمهوری اسلامی ایران با بیان اینکه «ما نظامیها هیچوقت تهدید را تحلیل سیاسی نمیکنیم» گفت: ما پشت سر دیپلماسی حرکت میکنیم و مشت دیپلماتها را برای چانهزنی پر میکنیم تا در میز مذاکره با قدرت ظاهر شوند و این بزرگترین وظیفه نیروهای مسلح است.
وزرای خارجه مصر و عمان بر تداوم رایزنی و هماهنگی برای جلوگیری از آغاز مجدد درگیریهای نظامی در منطقه تأکید کردند.
به نقل از پایگاه «القاهرة الإخباریة»، «بدر عبدالعاطی» وزیر امور خارجه مصر با «بدر البوسعیدی» همتای عمانی خود تلفنی گفتوگو کرد.
«نادر زکی» سخنگوی رسمی وزارت خارجه مصر گفت که وزرای خارجه دو کشور در این تماس تلفنی تلاشهای منطقهای و بینالمللی برای کاهش تنشها، جلوگیری از وقوع جنگ و پیآمدهای منفی شدید آن در سطوح مختلف سیاسی، اقتصادی و انسانی چه در سطح منطقه یا سراسر جهان را مورد بررسی قرار دادند.
بر اساس این گزارش، وزرای خارجه دو کشور درباره تداوم رایزنیها و هماهنگیها، اتخاذ تدابیر لازم برای جلوگیری از آغاز مجدد عملیاتهای نظامی در منطقه و بازگرداندن مسیر بحران به سمت راهحلهای سیاسی و مذاکرات بین طرفهای مربوطه توافق کردند.
قیمت نفت به ۱۰۶.۵۵ دلار رسید.
سپاه اعلام کرد:
ساعتی پیش، دو فروند پهپاد شناسایی آمریکایی از نوع MQM-170 در آسمان جنوب جزیره قشم، با اقدام سامانههای پیشرفته جنگ الکترونیک نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی زمینگیر شدند.
با احتساب این دو فروند، شمار پهپادهای آمریکایی از این نوع که به غنیمت افسران نخبه سپاه درآمدهاند، به چهار فروند رسیده است.
فارس: دقایقی پیش ساکنان بندرلنگه صدای چند انفجار شنیدند.
منابع محلی، میگویند صدای انفجارها را از سمت دریا شنیدهاند اما منشا این انفجارها هنوز مشخص نیست.
دقایقی پیش مردم در قشم و هنگام صدای چند انفجار شنیده بودند.
سپاه پاسداران امروز ۲ پهپاد دشمن را غنیمت گرفت و یک پهپاد پیشرفته دیگر را بر فراز قشم ساقط کرد.
وزیر دفاع عربستان سعودی گفت: «درباره آخرین تحولات منطقهای و بینالمللی با وزیر جنگ آمریکا گفتوگو کردم.»
دونالد ترامپ رییس جمهور آمریکا مدعی شد: قیمت نفت با سرعت در حال سقوط است و تقریباً ۱۰ دلار بهازای هر بشکه کاهش یافته؛ کاهشی بیسابقه، زیرا مردم احساس میکنند که جنگی با ایران در کار نخواهد بود.
به گزارش «انتخاب»، ترامپ در ادامه ادعای خود افزود: ایران خواهان دستیابی به توافق در اسرع وقت است. این توافق ممکن است حاصل شود!
ایرنا نوشت: دقایقی پیش صدای پنج انفجار در جزیره قشم به گوش رسید
این انفجارها به صورت ممتد و پشت سر هم صورت گرفت و با توجه به شدت انفجارها به نظر می رسد اصابت در داخل جزیره بوده است.
برخی قشموندان نیز از پرواز دو هواگرد در آسمان قشم را گزارش کرده اند.
منابع محلی و استانی تاکنون در این زمینه اظهار نظر رسمی نکرده اند.
خبرنگاری از جی دی ونس، معاون رییس جمهور آمریکا پرسید «آیا برای دستیابی به توافق، پیش از آنکه رئیسجمهور حملات را از سر بگیرد، مهلتی برای ایران تعیین کردهاید؟»
جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا پاسخ داد: نه، ما هیچ مهلتی تعیین نکردهایم. ببینید، ما گفتهایم که چه میخواهیم. خواسته ما این است که برنامه هستهای آنها نابود شده باشد. میخواهیم مطمئن شویم که آنها این برنامه را بازسازی نمیکنند و حتی برای بازسازی آن هم تلاش نمیکنند. این موضوع بیش از هر چیز دیگری برای ایالات متحده اهمیت دارد.
ونس ادامه داد: فکر میکنم، میدانید، چیزی که من متوجه شدهام این است که ایرانیها آشکارا اهمیت زیادی برای حاکمیت ملی خود قائلاند. آنها همچنین به بازسازی اقتصادی کشورشان اهمیت زیادی میدهند.
او افزود: ما معتقدیم که مسیری برای رسیدن به توافق وجود دارد، اما این امر واقعاً مستلزم تعهدی قاطع و قابل راستیآزمایی است؛ تعهدی مبنی بر اینکه آنها برنامه هستهای خود را بازسازی نکنند.
جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، درباره مذاکرات با ایران گفت: ما چندین گفتوگوی خوب با ایرانیها داشتهایم. در واقع، حدود یک ساعت پیش درباره این موضوع با رئیسجمهور ایالات متحده صحبت کردم.
به گزارش «انتخاب»، او افزود: ببینید، رئیسجمهور و من هر دو نسبت به چشمانداز دستیابی احتمالی به یک توافق از طریق مذاکره، احساس خوبی داریم. ما به تلاشهایمان ادامه خواهیم داد.
او ادامه داد: البته، هیچوقت نمیتوان با قطعیت گفت؛ ایرانیها همیشه تا حدی غیرقابلپیشبینی هستند. و همانطور که رئیسجمهور همیشه میگوید، او همچنان گزینههای نظامی را در اختیار دارد. همچنین گزینههای غیرنظامی را هم در اختیار دارد.
ونس افزود: اما قطعاً مقداری پیشرفت داشتهایم. باید ببینیم آیا میتوانیم پیشرفت بیشتری هم داشته باشیم یا نه.
گرت هاک خبرنگار انبیسی نوشت: ترامپ وقتی داشت محل را ترک میکرد، با صدای بلند از او پرسیدم آیا در نظر دارد پس از انتخابات میاندورهای دوباره به ایران حمله کند یا نه. او به من نگاه کرد و پاسخ داد: «نه.»
جی دی ونس معاون رییس جمهور آمریکا گفت: در خصوص ایران به پیشرفتهایی دست یافتهایم و خواهیم دید که آیا میتوانیم به پیشرفتهای بیشتری دست پیدا کنیم یا خیر.