جنگ سوم و تجاوز نظامی اخیر آمریکا به ایران وارد روز بیست و سوم شد. در حالی که از روز آتش بس نقض شده میان دو کشور ۱۱۸ روز میگذرد، دونالد ترامپ روز گذشته با عقب نشینی از تهدید خود در خصوص حمله به زیرساختهای انرژی ایران مدعی شد که تهران و کشورهای منطقه بر سر چارچوب یک توافق، تفاهم کردهاند. همزمان، عراقچی گفت که مذاکرات با عمان در مسیر نهایی شدن است و وزارت خارجه هم اعلام کرد مسیر مورد توافق در تنگه هرمز، نه مسیر شمالی و نه مسیر جنوبی، بلکه مسیری جدید خواهد بود.
تحولات مربوط به جنگ، آتش بس و مذاکره در روز گذشته را از لینک زیر بخوانید:
اخبار مربوط به روز بیست و سوم جنگ سوم و روز صد و هجدهم آتش بس (۱۲ مرداد ۱۴۰۵) به شرح زیر است:
الجزیره نوشت: عمان هفته گذشته سازوکاری مشترک منطقهای را پیشنهاد کرد، ایران این پیشنهاد را رد و طرح متقابلی ارائه کرد.
به گزارش انتخاب، جزئیاتی از روند مذاکرات میان ایران و عمان درباره تنگه هرمز در ادامه میآید:
عمان هفته گذشته سازوکاری مشترک منطقهای را پیشنهاد کرد که از الگوی تنگه مالاکا الهام گرفته است؛ جایی که اندونزی، مالزی و سنگاپور بهطور مشترک ایمنی کشتیرانی را مدیریت میکنند و هزینههای آن از طریق پرداختهای داوطلبانه شرکتهای کشتیرانی تأمین میشود.
کاظم غریبآبادی، معاون وزیر امور خارجه ایران، گفت عمان همچنین پیشنهاد داده بود مسیر کشتیرانی بهطور مساوی میان آبهای سرزمینی ایران و عمان تقسیم شود؛ بهگونهای که کشتیها از یک سمت وارد و از سمت دیگر خارج شوند.
ایران این پیشنهاد را رد و طرح متقابلی ارائه کرد که بر اساس آن، تهران مسیر مربوط به سمت خود را مدیریت کند و مسقط تنها بر بخشی، نه تمام، مسیر مقابل نظارت داشته باشد. غریبآبادی گفت این طرح عملاً به ایران امکان نظارت بر هر دو مسیر ورود و خروج را میدهد.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، روز یکشنبه مذاکرات با عمان را «در آستانه نهایی شدن» توصیف کرد و گفت هدف، تعیین مسیری است که «حقوق حاکمیتی هر دو طرف را محترم بشمارد».
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، نیز گفت هدف دستیابی به مسیری «قابل قبول» است؛ نه کریدور شمالی و نه جنوبی، بلکه مسیری که منافع و امنیت ملی ایران را حفظ کند.
الجزیره نوشت: آلن آیر، دیپلمات باسابقه و پژوهشگر مؤسسه خاورمیانه در واشنگتن، گفت ایران تصمیم گرفته است گفتوگو با آمریکا ارزش چندانی ندارد، زیرا «نمیتوان به هیچیک از حرفهای آمریکا اعتماد کرد.»
به گزارش انتخاب، او گفت: «هیچ چیز تغییر نکرده است. ترامپ پنج یا شش بار تهدید کرده ایران را نابود خواهد کرد، اما هر بار در آخرین لحظه عقبنشینی کرده است. بسیار بعید میدانم مذاکراتی واقعی درباره پرونده هستهای یا تنگه هرمز میان آمریکا و ایران در جریان باشد.»
این عضو سابق تیم مذاکرهکننده آمریکا در توافق هستهای سال ۲۰۱۵ افزود تنها مذاکراتی که «در حال حاضر اهمیت دارد»، گفتوگوهای عمان و ایران درباره تنگه هرمز است.
او گفت:«دستکم این دو طرف زبان یکدیگر را میفهمند. عمانیها با کشورهای دیگر حوزه خلیج فارس گفتوگو میکنند و سپس با ایران رایزنی میکنند.»
با این حال، آیر هشدار داد که دو طرف هنوز «فاصله زیادی» با یکدیگر دارند؛ زیرا ایران بر کنترل این آبراه، از جمله دریافت عوارض، اصرار دارد، در حالی که عمان خواهان داوطلبانه بودن هرگونه هزینه است.
الجزیره نوشت: رئیسجمهور آمریکا برای دستیابی به توافق با ایران تحت فشار فزایندهای قرار دارد.
به گزارش انتخاب، این جنگ بهشدت نامحبوب شده و نظرسنجیها نشان میدهد ترامپ حتی در میان بخش قابلتوجهی از حامیان سرسخت جنبش «ماگا» نیز در حال از دست دادن حمایت است. بسیاری از آنها اکنون معتقدند این جنگ ارزش هزینههایش را ندارد و خواهان پایان آن هستند.
بدیهی است که ترامپ بهدنبال یافتن راهحل بوده و اکنون میگوید شاید آن را یافته باشد، اما پیش از این نیز چنین وعدههایی داده شده است.
در کنگره، برخی جمهوریخواهان در سنا پیشتر با ترامپ مخالفت کرده و قطعنامهای درباره اختیارات جنگی تصویب کردند که از او میخواست عملیات نظامی را متوقف کند یا مجوز کنگره را بگیرد؛ هرچند این قطعنامه ضمانت اجرایی نداشت. پس از آن دو بار دیگر رأیگیری شد، اما نتوانستند همان جمهوریخواهان را دوباره همراه کنند و تلاشها شکست خورد.
ترامپ با نزدیک شدن انتخابات میاندورهای که تنها سه ماه دیگر برگزار میشود، با فشار بیشتری روبهرو خواهد شد. محبوبیت رئیسجمهور رابطه مستقیمی با عملکرد حزب او در انتخابات میاندورهای دارد و نظرسنجیها در حال حاضر چشمانداز نگرانکنندهای برای او ترسیم میکنند. تنها حدود یکسوم مردم آمریکا میگویند همچنان از او حمایت میکنند.
الجزیره نوشت: آنچه این بار متفاوت است، این است که این تحولات تنها یک روز پس از آن رخ میدهد که ترامپ اعلام کرد قصد دارد حملهای گسترده انجام دهد و پس از آن موجی از تماسهای تلفنی آغاز شد.
به گزارش انتخاب، در ادامه این مطلب آمده: مهمترین این تماسها گفتوگوی او با محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، بود که در آن موضعی متحد از سوی کشورهای شورای همکاری خلیج فارس ارائه شد؛ موضعی که بر پیامدهای ناخواسته جنگ تأکید داشت.
اگر به ترتیب رویدادها نگاه کنیم؛ گفتوگوی عراقچی با فرمانده ارتش پاکستان، تماس با وزیر خارجه عربستان، تماس با وزیر خارجه عراق و سپس اعلام ترامپ مبنی بر آغاز گفتوگوها در روز دوشنبه، روشن است که این مذاکرات بهصورت مستقیم میان آمریکا و ایران نخواهد بود.
قرار است میانجیها وارد عمل شوند. منابع ما میگویند وزیر کشور پاکستان و بهویژه طرف قطری نمایندگانی اعزام خواهند کرد تا این روند هرچه سریعتر آغاز شود.
به نظر میرسد ایران اکنون دست برتر را دارد، زیرا دریافته است هر زمان ترامپ از اقدام نظامی سخن میگوید، در عمل چنین اقدامی را انجام نمیدهد.
ایبیسی نیوز نوشت: از میان مجروحان ارتش آمریکا در جنگ ایران، دست کم ۶۴ نفر از افسران رده بالای ارتش هستند.
شبکه آمریکایی ایبیسی نیوز به نقل از آمار منتشرشده درباره تلفات نظامیان آمریکایی در جنگ ایران گزارش داد که شمار مجروحان ارتش آمریکا در جریان جنگ با ایران به ۶۵۳ نفر رسیده که از این میان، ۶۴ نفر از افسران ارشد بودهاند.
همچنین پایگاه آمریکایی The War Horse اعلام کرد که در میان مجروحان، ۶۴ نفر از نیروی دریایی، ۵۱ نفر از نیروی هوایی و ۱۹ نفر از تفنگداران دریایی (مارینز) هستند.
ایبیسی نیوز همچنین تاکید کرد اسناد و دادههایی در اختیار دارد که نشان میدهد حملات ایران بهطور مکرر موجب آسیبهای مغزی و ضربه به سر نظامیان آمریکایی شده است؛ بهگونهای که دستکم ۱۷۰ نظامی آمریکایی از آغاز جنگ تا اوایل ماه آوریل دچار جراحات مرتبط با ناحیه سر شدهاند.
به گزارش انتخاب، وزیر جنگ آمریکا مدعی شد: وزارت جنگ برای آغاز حمله به ایران آماده بود.
به گزارش انتخاب، پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا ادعا کرد: وزارت جنگ برای آغاز حمله به ایران کاملاً آماده بود. وزارت جنگ همچنان در سطحی از آمادگی قرار دارد که از زمان جنگ جهانی دوم تاکنون سابقه نداشته است.
او مدعی شد: ما با تمامی تسلیحات آماده هستیم.
قیمت نفت پس از لغو حمله به ایران، ۵ درصد کاهش یافت.
به گزارش انتخاب، پایگاه «اویل پرایس» گزارش داد: پس از آنکه دونالد ترامپ حملات به ایران را لغو کرد و از احتمال دستیابی به توافق خبر داد، قیمت نفت بیش از ۵ درصد کاهش یافت.
رویترز نیز گزارش داد: قیمت نفت امروز دوشنبه حدود ۴ دلار در هر بشکه کاهش یافت؛ پس از آنکه رئیسجمهور آمریکا، دونالد ترامپ، برای دستیابی سریع به توافقی که برنامه هستهای ایران را متوقف کرده و به بازگشایی تنگه هرمز منجر شود، حمله جدید به ایران را به تعویق انداخت.
شرکت تحلیل دادههای دریایی «ویندوارد» اعلام کرد: ۲۲ کشتی مرتبط با چین بین ۲۰ ژوئیه تا ۲ اوت از تنگه بابالمندب عبور کرده و بدون هیچ حادثهای در بنادر عربستان سعودی پهلو گرفتهاند.
مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا (UKMTO) از وقوع یک حادثه در ۲۰ مایل دریایی شمالشرقی خصب، عمان، خبر داده است.
بر این اساس، ناخدای یک نفتکش گزارش داد که صدای انفجاری را در نزدیکی شناور شنیده است. کشتی و تمامی اعضای خدمه در امنیت هستند.
ادعای ترامپ درباره ایران:
«ما یک حمله در پیش داشتیم که میتوانست بزرگترین حمله از زمان جنگ جهانی دوم باشد.
این حمله برای آنها فاجعهبار میبود. و آنها نمیخواستند ما این کار را انجام دهیم.
صادقانه بگویم، عربستان سعودی هم خواهان آن نبود. آنها فکر میکردند که توافق قریبالوقوع است.»
ادعای ترامپ درباره ایران:
«من از ولیعهد عربستان سعودی پرسیدم: "ترجیح میدهید ما چه کاری انجام دهیم؟"
او [بن سلمان] گفت: "ما یک توافق را ترجیح میدهیم، نه یک حمله را."»
ادعای ترامپ درباره بمباران ایران:
«گروهی هستند که خیلی دوست دارند من این کار را انجام دهم، میگویند فقط انجامش بده و گروه دیگری هم هستند که نمیخواهند من این کار را انجام دهم.»
خبرنگار: آیا ایران برای رسیدن به توافق، ضربالاجلی دارد؟
ادعای ترامپ:
«خواهیم دید. من دنبال کشتن مردم نیستم.»
خبرنگار: درباره ایران، حالا چه اتفاقی میافتد؟
ادعای ترامپ:
«ما با آنها در قالب یک مذاکره در حال گفتوگو هستیم. این مذاکرات فردا بعدازظهر آغاز میشود. این کار میتواند جان افراد زیادی را نجات دهد.»
ادعای ترامپ درباره ایران:
«از من توسط عربستان سعودی، امارات متحده عربی، قطر و همچنین ایران خواسته شد که حملات را لغو کنم.
این حمله میتوانست یک حمله بسیار گسترده باشد.
وقتی متحدان از شما میخواهند آن را لغو کنید، باید بگویید: "خب، ببینیم چه میشود."
متحدان ما فکر میکنند یک توافق وجود دارد. درباره تنگه هرمز یک توافق وجود دارد و درباره موضوع هستهای هم یک توافق خواهد بود.»
سید عباس عراقچی وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، در ادامه رایزنی های مستمر و طی دومین تماس تلفنی در بیستوچهار ساعت گذشته با فیصل بن فرحان وزیر امور خارجه عربستان سعودی و عاصم منیر فرمانده ارتش پاکستان، آخرین روند تلاشها و ابتکارات دیپلماتیک با هدف حفظ و تقویت امنیت و ثبات در منطقه غرب آسیا را مورد بررسی و تبادل نظر قرار دادند.
طرفین همچنین بر ضرورت بهرهگیری از ظرفیتهای همکاری منطقهای و راهکارهای سیاسی در این مسیر تاکید کردند.
