امروز ۱۲ آبان ۱۴۰۵ است و ۲۴۸ روز از حمله آمریکا و اسرائیل به ایران (۹ اسفند ۱۴۰۴) و آغاز جنگ ۴۰ روزه و همچنین ۲۱۰ روز از زمان آتشبس (۱۸ فروردین ۱۴۰۵) میگذرد؛ آتشبسی که در ۱۷ تیر ۱۴۰۵ نقض شد و آمریکا درگیری نظامی دیگری به ایران تحمیل کرد که ۱۷ روز به طور مداوم به طول انجامید و پس از آن نیز به صورت پراکنده ادامه یافت. روز گذشته، در ادامه اخبار جسته و گریخته پیرامون مذاکرات، رویترز خبر داد که در گفتوگوی هیئت قطری با عراقچی نسخهای از پیشنویس توافق آمریکا و ایران مورد بررسی قرار گرفته است.
تحولات مربوط به جنگ، آتش بس و مذاکره در روز گذشته را از لینک زیر بخوانید:
اخبار مربوط به جنگ، آتش بس و مذاکره در روز جاری، ۱۲ آبان ۱۴۰۵ هم به شرح زیر است:
عبدالفتاح السیسی، رئیسجمهور مصر گفت: من از طرفهای مرتبط با بحران میان آمریکا و ایران میخواهم زمینه را برای تفاهم و مذاکره و رسیدن به راهکار سیاسی فراهم کنند.
طبق گزارش المیادین، السیسی گفت: نتایج تنش نظامی برای منطقه و جهان فاجعهبار خواهد بود.
محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی نوشت: پاسخ آمریکا به مطالبات ایران قانعکننده نبود.
به گزارش انتخاب، محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی در شبکه اجتماعی «ایکس» نوشت: پاسخ آمریکا به حقوق و مطالبات ایران قانعکننده نبود و آنها باید کامل و صریح هفت شرط ایران را پاسخ داده و به آن عمل کنند؛ تنها در این صورت تنگه هرمز باز خواهد شد.
الحدث مدعی شد: یک منبع بلند پایه از انتظار میانجیها برای پاسخ ایران به پیشنهاد توافق با آمریکا خبر داد.
به گزارش انتخاب، یک منبع بلند پایه میگوید میانجیها در انتظار پاسخ ایران به پیشنهاد توافق هستند.
وزیر امور خارجه فدراسیون روسیه، علت اصلی مناقشه کنونی در خلیجفارس را تهاجم نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران دانست و تأکید کرد: حلوفصل این مناقشه راهحلی جز روند جامع سیاسی و دیپلماتیک ندارد.
سرگئی لاوروف امروز (سهشنبه) در نشست عمومی عالیرتبه چهارمین کنفرانس بینالمللی مینسک درباره امنیت اوراسیا افزود: روسیه از نخستین روزهای آغاز درگیری در خلیجفارس خواستار از بین بردن علل اصلی آن، یعنی پایان فوری تهاجم نظامی آمریکا و اسرائیل علیه ایران شد.
وی اظهار داشت: روسیه آماده کمک به کاهش تنش از جمله در زمینه دستیابی به یک راه حل گسترده تر و بلندمدت با مشارکت ایران و کشورهای عربی آن است.
وزیر امور خارجه روسیه گفت: ما چندین دهه است که دستیابی به این هدف را چارچوب پیشنهاد مسکو برای تضمین امنیت جمعی در منطقه خلیج فارس پیگیری میکنیم، در اردیبهشت ماه سال جاری نسخه به روز آن را به شرکای خود در ایران و کشورهای عربی ارائه کردیم و امیدواریم که این پیشنهاد، کمک مفیدی به ایجاد بحث در مورد آینده معماری اوراسیا باشد.
ترامپ مدعی شد که آمریکا شب گذشته به یک سامانه ضد هوایی در ایران حمله کرده است.
به گزارش انتخاب، دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا ادعا کرد: «آنها در حال ساخت یک سامانه ضدهوایی بودند. ما روند ساخت آن را زیر نظر داشتیم. وقتی ساخت آن به پایان رسید، دیشب به آن حمله کردیم.»
وی مدعی شد: «وقتی درباره جنگ صحبت میکنید، این در واقع جنگ محسوب نمیشود.»
ترامپ ضمن گزافهگویی، ادعا کرد: «من به دنبال کشتن تعداد زیادی از مردم نیستم، اما اگر مجبور شویم، چارهای جز این نخواهیم داشت. البته من به دنبال انجام چنین کاری نیستم.»
هر بشکه نفت ۱۰۱ دلار شد.
العربی الجدید نوشت: آمریکا با پیشنویس یادداشت تفاهمی که روز گذشته به ایران ارائه شد، موافقت کرده است.
به گزارش انتخاب، منابع نزدیک به تیم میانجیگری به روزنامه گفتند: واشنگتن با پیشنویس یادداشت تفاهمی که هیئت قطری روز گذشته به ایران ارائه کرد، موافقت کرده است.
منابع اضافه کردند: تیم میانجیگری، عربستان و امارات را در جریان یادداشت تفاهم مورد توافق قرار داده و این دو کشور نیز با آن موافقت کردهاند.
این منابع خبر دادند: واشنگتن و تهران در موضوع پرونده هستهای ایران و داراییهای بلوکهشده، امتیازاتی دادهاند.
واشنگتن پست نوشت: چین در تلاش است در شرایطی که مقامهای کشورهای خلیج فارس تلاشهای خود را برای شکستن بنبست میان آمریکا و ایران تشدید کردهاند، جایگاهی بر سر میز مذاکرات به دست آورد.
به گزارش انتخاب، در ادامه این مطلب آمده: در شرایطی که پس از انتخابات میاندورهای روز سهشنبه آمریکا، احتمال ازسرگیری حملات ایالات متحده و اسرائیل به ایران افزایش یافته بود، پکن با شتاب تلاش کرد موجی از تحرکات دیپلماتیک را در خاورمیانه به راه بیندازد.
شی جینپینگ، رهبر چین، و وانگ یی، وزیر امور خارجه این کشور، روز دوشنبه در پکن میزبان مذاکرات جداگانهای در سطح عالی با مقامهای عمان، ایران و عربستان سعودی بودند. دیدار شی جینپینگ با سلطان هیثم بن طارق، پادشاه عمان، نخستین سفر یک رئیس کشور عمانی به پکن از زمان برقراری روابط دیپلماتیک میان دو کشور در ۴۸ سال پیش بود.
در همان روز، وزارت امور خارجه چین جزئیات یک تحرک دیپلماتیک گسترده در خاورمیانه را اعلام کرد که قرار است طی روزها و هفتههای آینده انجام شود. بر اساس این برنامه، سه فرستاده ارشد چین به هفت کشور در منطقه خلیج فارس و شاخ آفریقا سفر خواهند کرد.
این دیدارها تنها چند ساعت پس از دور جدید حملات هوایی آمریکا در روز دوشنبه انجام شد؛ حملاتی که مقامها اعلام کردند تازهترین مورد از مجموعه حملاتی بوده که در آستانه انتخابات میاندورهای و بدون اطلاعرسانی عمومی انجام شدهاند.
مائو نینگ، سخنگوی وزارت امور خارجه چین، روز سهشنبه در نشست خبری گفت: «چین همواره معتقد بوده است که ابزارهای نظامی هیچ مسئلهای را حل نمیکنند، بلکه تنها تنشها را تشدید میکنند و به نفع هیچیک از طرفها نیستند.»
او البته مستقیماً به حملات اخیر آمریکا اشاره نکرد.
این تلاش دیپلماتیک یکی از گستردهترین اقدامات علنی پکن از زمان حمله آمریکا و اسرائیل به ایران در ماه فوریه به شمار میرود؛ در شرایطی که رهبران چین میکوشند با ورود به معادلات تعیینکننده آینده منطقه، نقشی برای خود تعریف کنند؛ آن هم در حالی که خاورمیانه خود را برای ورود به مرحلهای بالقوه خطرناک آماده میکند.
بیانیههای رسمی منتشرشده درباره دیدارهای شی جینپینگ و وانگ یی بر تلاش پکن برای کاهش فوری تنشها، آغاز مذاکرات و افزایش نقش چین در شکلدهی به محیط امنیتی منطقه تأکید داشتند.
شی جینپینگ، بنا بر اعلام وزارت امور خارجه چین، گفت: «خاورمیانه نباید به عرصهای برای رقابت قدرتهای بزرگ و منازعات ژئوپلیتیکی تبدیل شود.»
کریگ سینگلتون، مدیر ارشد برنامه چین در بنیاد دفاع از دموکراسیها، اندیشکدهای که از اتخاذ موضعی تهاجمی در قبال ایران حمایت کرده است، گفت: «پکن دلایل خوبی برای ورود جدیتر به این موضوع در مقطع کنونی دارد. ترامپ بار دیگر ایران را تهدید میکند، دولتهای خلیج فارس نگران تشدید دوباره تنشها هستند و ریاض نیز پیشتر از چین خواسته است از روابط خود با تهران برای مهار ایران استفاده کند.»
ارتش آمریکا برای احتمال انجام حملات بیشتر آماده میشد، هرچند ترامپ بهصورت علنی ازسرگیری حملات پیش از رأیگیری را رد کرده بود.
این تهدیدها کشورهای خلیج فارس را به تکاپو انداخته است تا بنبست میان آمریکا و ایران را بشکنند؛ زیرا نگراناند دور تازهای از درگیریها بار دیگر به حملات تلافیجویانه ایران علیه خاک کشورهای منطقه منجر شود.
میانجیهای قطری روز جمعه در چارچوب تلاشهای مستمر برای پایان دادن به جنگ وارد تهران شدند.
کاخ سفید درباره چشمانداز دستیابی به یک راه خروج دیپلماتیک از جنگ، مواضع متناقضی ارسال کرده است؛ جنگی که مقامهای نظامی آمریکا برآورد میکنند تاکنون بیش از ۴۷ میلیارد دلار برای ایالات متحده هزینه داشته است؛ رقمی که خسارات واردشده به پایگاههای آمریکا در منطقه را شامل نمیشود.
روزنامه واشنگتن پست هفته گذشته گزارش داد که برخی اعضای دولت ترامپ، از جمله جیدی ونس، معاون رئیسجمهور، استیو ویتکاف، فرستاده ویژه آمریکا، و جرد کوشنر، داماد و فرستاده ترامپ، از دستیابی به توافق حمایت کردهاند؛ در حالی که برخی دیگر، از جمله پیت هگست، وزیر دفاع، ظاهراً با آن مخالفت کردهاند.
با وجود گسترش روابط چین در سراسر خاورمیانه و تلاشهای مکرر پکن برای معرفی خود بهعنوان یک بازیگر صلحطلب، این کشور تاکنون در تبدیل جاهطلبیهای دیپلماتیک خود به نتایج ملموس با دشواری روبهرو بوده است.
با این حال، این تحرکات دیپلماتیک گسترده نشاندهنده توانایی فزاینده پکن برای گردهم آوردن بازیگران کلیدی و وارد کردن آنها به گفتوگو است.
سینگلتون گفت: «اگر منطقه به سمت نوعی پایانبندی دیپلماتیک حرکت کند، پکن میخواهد بر سر میز مذاکرات حضور داشته باشد یا دستکم اینگونه به نظر برسد که برای شکل دادن به چنین روندی تلاش کرده است.»
همزمان با میزبانی شی جینپینگ از سلطان عمان، کشوری که مدتهاست میان واشنگتن و تهران نقش میانجی را ایفا میکند، وانگ یی، وزیر امور خارجه چین، بهطور جداگانه با مقامهای ارشد امنیتی ایران و عربستان سعودی دیدار کرد.
وانگ یی در بیانیه رسمی مربوط به دیدار خود با علی باقریکنی، معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی ایران، گفت: «گفتوگو و مذاکره راه برونرفت از وضعیت کنونی است.»
اوایل سال جاری میلادی نیز پکن تلاش دیپلماتیک مشابهی را با پاکستان آغاز کرده بود؛ کشوری که در آن مقطع بهترین میانجی میان واشنگتن و تهران تلقی میشد.
یون سان، مدیر برنامه چین در مرکز استیمسون، اندیشکدهای مستقر در واشنگتن، گفت: «عمان نقش آرام و بیسروصدای میانجی را ایفا کرده است. چین با این رویکرد همخوانی دارد و عمان از نظر اعتبار و روابطی که بهعنوان یک میانجی در اختیار دارد، ظرفیت بیشتری برای ارائه دارد.»
وزارت امور خارجه چین اعلام کرد که در روزهای آینده، ژای جون، فرستاده ویژه این کشور در امور خاورمیانه، به ایران، عمان و عربستان سعودی سفر خواهد کرد.
این سفرها در شرایطی انجام میشود که نگرانیها از تشدید جنگ ایران و تأثیر آن بر درگیریهای بههمپیوسته و منابع بیثباتی در سراسر آفریقا و خاورمیانه افزایش یافته است.
پکن منافع قابلتوجهی در جلوگیری از تشدید دوباره تنشها دارد. چین وابستگی زیادی به جریان انرژی عبوری از تنگه هرمز دارد و میلیاردها دلار در سراسر منطقه سرمایهگذاری کرده است.
در عین حال، تداوم درگیریها میتواند موجب اختلال در کشتیرانی و زنجیرههای تأمین شود و به تقاضا برای صادرات چین آسیب بزند.
سینگلتون از بنیاد دفاع از دموکراسیها گفت: «در اینجا تا حدودی میتوان ردپای الگوی اوکراین را مشاهده کرد: در صحنه باقی بمان، فرستادگان خود را اعزام کن و مطمئن شو که چین از هر آنچه در مرحله بعد اتفاق میافتد، کنار گذاشته نخواهد شد.»
معاون اجرایی ارتش جمهوری اسلامی ایران با بیان اینکه «ما نظامیها هیچوقت تهدید را تحلیل سیاسی نمیکنیم» گفت: ما پشت سر دیپلماسی حرکت میکنیم و مشت دیپلماتها را برای چانهزنی پر میکنیم تا در میز مذاکره با قدرت ظاهر شوند و این بزرگترین وظیفه نیروهای مسلح است.
وزرای خارجه مصر و عمان بر تداوم رایزنی و هماهنگی برای جلوگیری از آغاز مجدد درگیریهای نظامی در منطقه تأکید کردند.
به نقل از پایگاه «القاهرة الإخباریة»، «بدر عبدالعاطی» وزیر امور خارجه مصر با «بدر البوسعیدی» همتای عمانی خود تلفنی گفتوگو کرد.
«نادر زکی» سخنگوی رسمی وزارت خارجه مصر گفت که وزرای خارجه دو کشور در این تماس تلفنی تلاشهای منطقهای و بینالمللی برای کاهش تنشها، جلوگیری از وقوع جنگ و پیآمدهای منفی شدید آن در سطوح مختلف سیاسی، اقتصادی و انسانی چه در سطح منطقه یا سراسر جهان را مورد بررسی قرار دادند.
بر اساس این گزارش، وزرای خارجه دو کشور درباره تداوم رایزنیها و هماهنگیها، اتخاذ تدابیر لازم برای جلوگیری از آغاز مجدد عملیاتهای نظامی در منطقه و بازگرداندن مسیر بحران به سمت راهحلهای سیاسی و مذاکرات بین طرفهای مربوطه توافق کردند.
قیمت نفت به ۱۰۶.۵۵ دلار رسید.
سپاه اعلام کرد:
ساعتی پیش، دو فروند پهپاد شناسایی آمریکایی از نوع MQM-170 در آسمان جنوب جزیره قشم، با اقدام سامانههای پیشرفته جنگ الکترونیک نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی زمینگیر شدند.
با احتساب این دو فروند، شمار پهپادهای آمریکایی از این نوع که به غنیمت افسران نخبه سپاه درآمدهاند، به چهار فروند رسیده است.
فارس: دقایقی پیش ساکنان بندرلنگه صدای چند انفجار شنیدند.
منابع محلی، میگویند صدای انفجارها را از سمت دریا شنیدهاند اما منشا این انفجارها هنوز مشخص نیست.
دقایقی پیش مردم در قشم و هنگام صدای چند انفجار شنیده بودند.
سپاه پاسداران امروز ۲ پهپاد دشمن را غنیمت گرفت و یک پهپاد پیشرفته دیگر را بر فراز قشم ساقط کرد.
وزیر دفاع عربستان سعودی گفت: «درباره آخرین تحولات منطقهای و بینالمللی با وزیر جنگ آمریکا گفتوگو کردم.»
دونالد ترامپ رییس جمهور آمریکا مدعی شد: قیمت نفت با سرعت در حال سقوط است و تقریباً ۱۰ دلار بهازای هر بشکه کاهش یافته؛ کاهشی بیسابقه، زیرا مردم احساس میکنند که جنگی با ایران در کار نخواهد بود.
به گزارش «انتخاب»، ترامپ در ادامه ادعای خود افزود: ایران خواهان دستیابی به توافق در اسرع وقت است. این توافق ممکن است حاصل شود!
ایرنا نوشت: دقایقی پیش صدای پنج انفجار در جزیره قشم به گوش رسید
این انفجارها به صورت ممتد و پشت سر هم صورت گرفت و با توجه به شدت انفجارها به نظر می رسد اصابت در داخل جزیره بوده است.
برخی قشموندان نیز از پرواز دو هواگرد در آسمان قشم را گزارش کرده اند.
منابع محلی و استانی تاکنون در این زمینه اظهار نظر رسمی نکرده اند.
خبرنگاری از جی دی ونس، معاون رییس جمهور آمریکا پرسید «آیا برای دستیابی به توافق، پیش از آنکه رئیسجمهور حملات را از سر بگیرد، مهلتی برای ایران تعیین کردهاید؟»
جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا پاسخ داد: نه، ما هیچ مهلتی تعیین نکردهایم. ببینید، ما گفتهایم که چه میخواهیم. خواسته ما این است که برنامه هستهای آنها نابود شده باشد. میخواهیم مطمئن شویم که آنها این برنامه را بازسازی نمیکنند و حتی برای بازسازی آن هم تلاش نمیکنند. این موضوع بیش از هر چیز دیگری برای ایالات متحده اهمیت دارد.
ونس ادامه داد: فکر میکنم، میدانید، چیزی که من متوجه شدهام این است که ایرانیها آشکارا اهمیت زیادی برای حاکمیت ملی خود قائلاند. آنها همچنین به بازسازی اقتصادی کشورشان اهمیت زیادی میدهند.
او افزود: ما معتقدیم که مسیری برای رسیدن به توافق وجود دارد، اما این امر واقعاً مستلزم تعهدی قاطع و قابل راستیآزمایی است؛ تعهدی مبنی بر اینکه آنها برنامه هستهای خود را بازسازی نکنند.
جیدی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، درباره مذاکرات با ایران گفت: ما چندین گفتوگوی خوب با ایرانیها داشتهایم. در واقع، حدود یک ساعت پیش درباره این موضوع با رئیسجمهور ایالات متحده صحبت کردم.
به گزارش «انتخاب»، او افزود: ببینید، رئیسجمهور و من هر دو نسبت به چشمانداز دستیابی احتمالی به یک توافق از طریق مذاکره، احساس خوبی داریم. ما به تلاشهایمان ادامه خواهیم داد.
او ادامه داد: البته، هیچوقت نمیتوان با قطعیت گفت؛ ایرانیها همیشه تا حدی غیرقابلپیشبینی هستند. و همانطور که رئیسجمهور همیشه میگوید، او همچنان گزینههای نظامی را در اختیار دارد. همچنین گزینههای غیرنظامی را هم در اختیار دارد.
ونس افزود: اما قطعاً مقداری پیشرفت داشتهایم. باید ببینیم آیا میتوانیم پیشرفت بیشتری هم داشته باشیم یا نه.
گرت هاک خبرنگار انبیسی نوشت: ترامپ وقتی داشت محل را ترک میکرد، با صدای بلند از او پرسیدم آیا در نظر دارد پس از انتخابات میاندورهای دوباره به ایران حمله کند یا نه. او به من نگاه کرد و پاسخ داد: «نه.»
جی دی ونس معاون رییس جمهور آمریکا گفت: در خصوص ایران به پیشرفتهایی دست یافتهایم و خواهیم دید که آیا میتوانیم به پیشرفتهای بیشتری دست پیدا کنیم یا خیر.