پایگاه خبری تحلیلی انتخاب (Entekhab.ir) : المانیتور نوشت: اگر پارلمان ترکیه رای به برگزاری زودهنگام انتخابات در دوران دوم ریاستجمهوری رجب طیب اردوغان بدهد، او طبق قانون اساسی میتواند برای بار سوم نامزد شود.
به گزارش «انتخاب»؛ در ادامه این مطلب آمده است: یک مشاور ارشد رئیسجمهور رجب طیب اردوغان اعلام کرد که رهبر ترکیه برای یک دوره ریاستجمهوری دیگر تلاش خواهد کرد. او پیشبینی کرد که انتخابات بعدی ترکیه در ۱۶ آوریل ۲۰۲۸ برگزار شود؛ تاریخی که حدود یک ماه زودتر از موعد مقرر است و مسیری قانونی برای نامزدی مجدد اردوغان ایجاد میکند.
محمد اوجوم (Mehmet Ucum)، مشاور ارشد رئیسجمهور و نایبرئیس شورای سیاستهای حقوقی ریاستجمهوری، گفت که این تاریخ مصادف با سالگرد همهپرسی سال ۲۰۱۷ ترکیه است که تغییر نظام سیاسی به «ریاستجمهوری اجرایی» را تایید کرد. اظهارات وی توسط رسانههای ترکیه از جمله شبکه «انتیوی»، روزنامه «جمهوریت» و «ینی شفق» منتشر شده است.
اوجوم به شورای مطبوعات ترکیه گفت: «من فرض میکنم که انتخابات در ۱۶ آوریل ۲۰۲۸ برگزار خواهد شد. این تاریخِ همهپرسی تغییر نظام به سیستم ریاستجمهوری است، بنابراین اهمیت نمادین دارد. رجب طیب اردوغان برای آخرین بار نامزد خواهد شد.»
انتخابات ریاستجمهوری و پارلمانی بعدی ترکیه در حال حاضر برای ۱۴ مه ۲۰۲۸ برنامهریزی شده است.
طبق ماده ۱۱۶ قانون اساسی ترکیه، پارلمان میتواند رای به برگزاری انتخابات ریاستجمهوری و پارلمانی پیش از پایان دوره ریاستجمهوری بدهد. اگر پارلمان در طول دوره دوم ریاستجمهوری این اقدام را انجام دهد، قانون اساسی به رئیسجمهور اجازه میدهد که یک بار دیگر نامزد شود. این اقدام نیازمند کسب سه پنجم آرای پارلمان، یعنی ۳۶۰ رای از ۶۰۰ کرسی مجلس است.
حزب حاکم «عدالت و توسعه» (AKP) به رهبری اردوغان و متحد ملیگرای آن، «حزب حرکت ملی» (MHP)، به تنهایی کرسیهای کافی برای رسیدن به حد نصاب ۳۶۰ رای را ندارند و نیازمند حمایت قانونگذاران خارج از ائتلاف خود هستند.
دولت هنوز بهطور رسمی برنامهای برای رایگیری پارلمانی جهت برگزاری انتخابات زودهنگام اعلام نکرده است، اما پس از آنکه اردوغان در ۱۰ سپتامبر گفت که حزب عدالت و توسعه باید برای «انتخابات پیشرو» آماده شود، گمانهزنیها بالا گرفته است. عمر چلیک، سخنگوی حزب عدالت و توسعه، روز سهشنبه تلاش کرد این اظهارات را کماهمیت جلوه دهد و گفت: «این نشانهای برای انتخابات زودهنگام نیست. در حال حاضر هیچ انتخاباتی در دستور کار ترکیه نیست.»
اردوغان اولین بار در سال ۲۰۰۳ نخستوزیر شد و پیش از انتخاب شدن به عنوان رئیسجمهور در سال ۲۰۱۴، سه دوره در این سمت خدمت کرد. او پس از آنکه ترکیه در پی همهپرسی قانون اساسی ۲۰۱۷ از نظام پارلمانی به سیستم ریاستجمهوری اجرایی تغییر یافت، در سال ۲۰۱۸ دوباره انتخاب شد و در سال ۲۰۲۳ نیز برای دومین دوره تحت نظام جدید به پیروزی رسید.
هیات عالی انتخابات ترکیه در سال ۲۰۲۳ حکم داد که اولین دوره پنجساله ریاستجمهوری اردوغان تحت نظام فعلی با انتخابات سال ۲۰۱۸ آغاز شده است؛ این حکم به او اجازه داد با وجود سابقه ریاستجمهوری بین سالهای ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۸، در سال ۲۰۲۳ دوباره نامزد شود.
بسیاری از گروههای حقوق بشری نسبت به برخورد با مخالفان اردوغان ابراز نگرانی کردهاند. اکرم اماماوغلو، شهردار استانبول و از چهرههای برجسته اپوزیسیون و نامزدهای ریاستجمهوری، در سال ۲۰۲۵ بازداشت شد و همچنان در زندان به سر میبرد. او با اتهامات فساد مالی روبهروست که خود و حامیانش آن را با انگیزههای سیاسی رد میکنند. دیدهبان حقوق بشر و سایر سازمانها این پرونده را بخشی از سرکوب گستردهتر مخالفان در این کشور توصیف کردهاند.