تلگراف نوشت: رهبران اسکاتلند، ولز و ایرلند شمالی روز دوشنبه گرد هم خواهند آمد تا توافقی را امضا کنند که با هدف آغاز روند فروپاشی بریتانیا طراحی شده است.
به گزارش انتخاب، در نشستی بیسابقه در کاردیف، سه نخستوزیر دولتهای محلی این مناطق، بیانیهای مشترک را امضا خواهند کرد که در آن خواستار حق برگزاری همهپرسی استقلال میشوند.
این نشست پس از آن برگزار میشود که اندی برنهام به نمایندگان پارلمان گفت اگر «اجماع روشنی» به نفع برگزاری همهپرسی دیگری در اسکاتلند وجود داشته باشد، با آن موافقت خواهد کرد.
این نشست تنها دو روز پس از آن برگزار میشود که دونالد ترامپ اعلام کرد «دوست دارد» ایرلند متحد را ببیند. رئیسجمهوری آمریکا روز شنبه در جریان سفر به دوبلین گفت پیوستن ایرلند شمالی به جمهوری ایرلند «میتواند اتفاق بسیار خوبی باشد» و پرسید: «چطور میتواند چیز بدی باشد؟»
رئیسجمهوری آمریکا در شرایطی وارد این موضوع شده که رهبران ملیگرا فشارها بر نخستوزیر بریتانیا را افزایش دادهاند؛ نخستوزیری که واگذاری اختیارات بیشتر به مناطق مختلف انگلستان را در مرکز برنامههای خود قرار داده است.
جان سوینی، رهبر حزب ملی اسکاتلند (SNP) و نخستوزیر اسکاتلند، مدعی شد که برنهام «با این واقعیت روبهرو شده که در تاریخ از او بهعنوان آخرین نخستوزیر بریتانیا یاد خواهد شد».
سوینی پیشتر گفته بود به این زودیها اجازه برگزاری همهپرسی استقلال اسکاتلند داده نخواهد شد.
شکست سنگین حزب کارگر در انتخابات ماه مه ولز به این معناست که برای نخستین بار، احزاب طرفدار استقلال در هر سه منطقه دارای دولت محلی در بریتانیا قدرت را در دست دارند.
حزب پِلاید کامری در انتخابات ماه مه به بزرگترین حزب در پارلمان محلی ولز (سند) تبدیل شد و رون اَپ ایوِرت، رهبر این حزب، به نخستوزیری ولز رسید.
در همین حال، حزب ملی اسکاتلند با وجود از دست دادن شش کرسی در پارلمان اسکاتلند و افزایش کرسیهای حزب «رفرم» و سبزها، موقعیت خود را بهعنوان نیروی سیاسی مسلط در اسکاتلند تثبیت کرد.
حزب شینفین در انتخابات سال ۲۰۲۲ ایرلند شمالی در انتخابات پارلمان محلی استورمونت پیروز شد، اما خروج حزب اتحادگرای دموکراتیک (DUP) از روند سیاسی باعث شد میشل اونیل تا سال ۲۰۲۴ نتواند نخستوزیر شود. انتظار گستردهای وجود دارد که شینفین در انتخابات سال آینده نیز قدرت را حفظ کند.
میشل اونیل در این مذاکرات همراه با مری لو مکدونالد، رئیس شینفین و رهبر اپوزیسیون در پارلمان جمهوری ایرلند، شرکت خواهد کرد.
سه رهبر، همراه با مکدونالد، در هتل پنجستاره سندیویدز مشرف به خلیج کاردیف گرد هم خواهند آمد تا درباره همکاری برای آغاز کارزار جدید استقلال بحث کنند.
«وضعیت موجود پایدار نیست»
سوینی روز یکشنبه گفت:
«برای نخستین بار در تاریخ، اسکاتلند، ولز و ایرلند شمالی تحت رهبری نخستوزیرانی طرفدار استقلال قرار دارند. هیچ نشانه روشنتری از این وجود ندارد که وضعیت موجود پایدار نیست و وستمینستر باید خود را برای آیندهای پس از بریتانیا آماده کند.
«شتاب برای ایجاد یک تغییر اساسی در ساختار قانون اساسی غیرقابل انکار است. اندی برنهام اکنون باید با این ایده روبهرو شده باشد که در تاریخ از او بهعنوان آخرین نخستوزیر بریتانیا یاد خواهد شد.
«فردا در کاردیف، مشتاقم با شرکایمان از سراسر این جزایر درباره آیندهای بهتر گفتوگو کنم؛ آیندهای که تنها با آغاز دوبارهای به نام استقلال محقق میشود.»
گفته میشود سه نخستوزیر از این نشست برای امضای بیانیهای مشترک استفاده خواهند کرد که در آن بر حق هر یک از این ملتها برای تعیین سرنوشت خود تأکید میشود.
منابع به تلگراف گفتند هدف از این اقدام، افزایش فشار بر برنهام پس از اظهارات او در جلسه پرسش از نخستوزیر در روز چهارشنبه است؛ او در آن جلسه گفت در صورتی که افکار عمومی از برگزاری همهپرسی حمایت کند، امکان برگزاری یک همهپرسی دیگر برای استقلال اسکاتلند وجود دارد.
نخستوزیر به مجلس عوام گفته بود معیار آغاز روند رأیگیری برای جدایی، در مورد اسکاتلند «دقیقاً همان وضعیتی» است که در مورد ایرلند شمالی وجود دارد.
بر اساس مفاد توافق جمعه نیک، مسیر بالقوهای برای برگزاری همهپرسی اتحاد ایرلند وجود دارد. این توافق تصریح میکند اگر «به نظر برسد» که احتمال دارد اکثریت مردم ایرلند شمالی به خروج از بریتانیا رأی دهند، باید همهپرسی برگزار شود.
«اگر اتحادگرا بودم، بسیار نگران میشدم»
یکی از منابع نزدیک به سوینی گفت:
«او [برنهام] با استفاده از موضع مربوط به اسکاتلند در مورد ایرلند شمالی خراب کرد و سپس همین هفته دوباره با استفاده از موضع ایرلند شمالی درباره اسکاتلند اشتباه کرد.»
این منبع افزود:
«برنهام پرونده خود را نخوانده و ظاهراً از مبانی موضع دولت بریتانیا درباره اتحاد پادشاهی متحده اطلاع ندارد. اگر من یک اتحادگرا بودم، بسیار نگران میشدم.»
پس از مذاکرات، سه نخستوزیر یک یادداشت تفاهم امضا خواهند کرد که احزابشان را به همکاری متعهد میکند و سپس در یک کنفرانس خبری مشترک حاضر خواهند شد.
این توافق چهار حوزه را دربر خواهد گرفت: اقتصاد، انرژی، اروپا و همکاری بینالمللی و حق تعیین سرنوشت.
هر سه حزب توافق خواهند کرد که کشورهایشان باید در اتحادیه اروپا حضور داشته باشند؛ اسکاتلند و ولز بهعنوان اعضای جدید اتحادیه اروپا و ایرلند شمالی بهعنوان بخشی از جمهوری ایرلند.
گفته میشود این یادداشت تفاهم همچنین آنها را متعهد خواهد کرد که در آستانه استقلال، روابط خود را با «همسایگان» اروپایی تقویت کنند.
بخش اقتصادی توافق استدلال خواهد کرد که مدل اقتصادی بریتانیا برای شهروندان اسکاتلند، ولز و ایرلند شمالی کارآمد نیست.
انتظار میرود حزب پلاید کامری از این نشست برای اعمال فشار بر برنهام استفاده کند تا اختیارات بیشتری در زمینه مالیات و هزینههای دولتی به دولت ولز واگذار کند.
این حزب خواستار دریافت درآمدهای حاصل از املاک سلطنتی (Crown Estate)، از جمله بستر دریایی محل احداث مزارع بادی فراساحلی، برای دولت ولز است؛ درآمدهایی که در حال حاضر به خزانهداری بریتانیا میرود.
این حزب همچنین میخواهد حزب کارگر، فرمول بارنت را با سازوکاری سخاوتمندانهتر جایگزین کند و حوزههای بیشتری مانند پلیس و تأمین مالی راهآهن را نیز به ولز واگذار کند.
یکی از منابع حزب پلاید کامری گفت:
«دلیل محکمی برای همکاری سیاسی عملی در حوزههایی از جمله انرژی، اقتصاد و روابط ما با اروپا، همچنین مسائل گستردهتر سیاسی و قانون اساسی پیش روی ملتهای ما و حق تعیین سرنوشت وجود دارد.»
این منبع افزود:
«احزاب ما از همکاری با یکدیگر بهعنوان شرکا و طرفهای برابر، در زمینههایی که منافع مشترک داریم و همکاری میتواند زندگی مردم را که نمایندگیشان میکنیم بهبود بخشد، دستاوردهای زیادی خواهند داشت.»
وحدت ایرلند «یک آرزوی دوردست نیست»
یک منبع شینفین گفت رهبران درباره این موضوع گفتوگو خواهند کرد که «چگونه هر یک از ملتهای ما حق دارند آینده خود را از طریق ابزارهای دموکراتیک و بر اساس اراده مردمشان تعیین کنند».
این منبع افزود:
«توافق جمعه نیک ابزارهای دموکراتیک لازم برای تصمیمگیری درباره این موضوع را در اختیار ما قرار داده و اکنون زمان آن است که خود را بهطور جدی برای این انتخاب آماده کنیم.
«وحدت ایرلند یک آرزوی دوردست نیست. کار برای ساختن ایرلند جدید باید از همین حالا آغاز شود.»
برنهام: همهپرسی استقلال اسکاتلند پیش از انتخابات بعدی منتفی است
نخستوزیر بریتانیا در نامهای که روز پنجشنبه برای سوینی فرستاد، تأکید کرد که برگزاری همهپرسی دیگری درباره استقلال اسکاتلند پیش از انتخابات سراسری بعدی منتفی است.
او تأکید کرد که «هیچ اجماعی برای برگزاری همهپرسی استقلال در اسکاتلند وجود ندارد و همچنین هیچ مبنای روشنی وجود ندارد که نشان دهد در حال حاضر اکثریت مردم ایرلند شمالی خواهان جدایی از بریتانیا هستند».
برنهام نوشت:
«مانیفست انتخاباتی ۲۰۲۴ که حزب کارگر بر اساس آن اکثریت پارلمانی خود را به دست آورد، صراحت داشت: "حزب کارگر از استقلال یا برگزاری همهپرسی دیگری حمایت نمیکند."
«همانطور که اخیراً شخصاً در دیدارمان در گلاسگو برای شما توضیح دادم، استقلال و همهپرسی منتفی هستند، زیرا تمرکز ما را از رشد اقتصادی و کمک به خانوادهها برای مقابله با هزینههای زندگی منحرف خواهند کرد.»
موضوعات مرتبط: اسکاتلند، اندی برنهام، همهپرسی استقلال اسکاتلند، جمهوری ایرلند، ایرلند شمالی، ولز