بلومبرگ نوشت: یک مقام ارشد ایرانی پس از اعمال فشار از سوی دولت ترامپ، از سخنرانی در کنفرانس عمومی آژانس بینالمللی انرژی اتمی در وین منع شده است.
به گزارش انتخاب، به گفته یک مقام آمریکایی، محمد اسلامی، معاون رئیسجمهور ایران در امور هستهای، قرار بود روز دوشنبه در نشست ناظر هستهای سازمان ملل سخنرانی کند، اما اتریش از ورود او به این کشور جلوگیری کرد. خبرگزاری مهر روز شنبه گزارش داده بود که اسلامی، رئیس سازمان انرژی اتمی ایران، تهران را برای شرکت در این کنفرانس ترک کرده است.
سخنگوی دولت اتریش، اظهارنظر درباره این موضوع را به وزارت امور خارجه این کشور ارجاع داد؛ وزارت خارجه اتریش نیز خارج از ساعات کاری در وین، بلافاصله به درخواست برای اظهارنظر پاسخ نداد.
این مقام آمریکایی که برای اظهارنظر صریح درباره موضوعی حساس خواست نامش فاش نشود، گفت جلوگیری از ورود اسلامی به اتریش پس از آن صورت گرفت که آمریکا خواستار اعطای معافیت از تحریمهای مورد درخواست سازمان ملل برای او شد، اما این معافیت صادر نشد.
اگرچه ممکن است یک نماینده ایرانی در سطحی پایینتر اواخر هفته جاری در این نشست سخنرانی کند، اما این اقدام به این معناست که یکی از مقامهای ارشد اعزامی تهران نمیتواند در آغاز کنفرانس سخنرانی کند.
حضور اسلامی و قرار گرفتن او در فهرست سخنرانان ابتدایی کنفرانس میتوانست بهعنوان اقدامی در جهت اعتبار بخشیدن به ایران تلقی شود؛ آن هم هفت ماه پس از آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه جمهوری اسلامی که دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، میگوید برای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای ضروری است.
در مقابل، کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا، قرار است در این نشست هشداری به تهران بدهد و بر موضع صریح آمریکا [ادعا] کند که «ایران هرگز نباید یک سلاح هستهای تولید کند یا به آن دست پیدا کند.»
به گفته یک مقام دولت آمریکا که خواست نامش فاش نشود و درباره بخشهایی از سخنرانی رایت پیش از انتشار آن صحبت میکرد، رایت قرار است بگوید: «ایران باید بهطور کامل با آژانس بینالمللی انرژی اتمی همکاری کند، به تعهدات پادمانی خود عمل کند و دسترسی لازم را برای انجام وظایف آژانس فراهم آورد.»
سخنرانی برنامهریزیشده رایت پس از آن انجام میشود که آژانس بینالمللی انرژی اتمی [ادعا کرده] است فعالیتهای ساختوساز در منطقه «پیکاکس مانتین» [کوه کلنگ] ایران را مشاهده کرده است؛ محوطهای بهشدت حفاظتشده که گمان میرود فعالیتهای مرتبط با برنامه هستهای ایران در آن انجام میشود.
ترامپ روز چهارشنبه گذشته با اشاره به وجود «کمی فعالیت در پیکاکس» به ایران هشدار داد: «زرنگبازی درنیاورید، چون مجبور خواهیم شد خیلی سخت به آنها ضربه بزنیم.»
رایت همچنین قرار است بر «مأموریت اصلی و بنیادین آژانس بینالمللی انرژی اتمی» تأکید کند؛ مأموریتی که علاوه بر رسیدگی به امنیت هستهای، شامل راستیآزمایی تعهدات پادمانی هستهای و «ارائه فناوری هستهای صلحآمیز به کشورهای عضو» است.
طبق متن مورد انتظار سخنرانی رایت، او خواهد گفت: «ما از آژانس میخواهیم کارایی عملیاتی را در اولویت قرار دهد، برنامههای موازی و تکراری را حذف کند و اطمینان حاصل کند که تمام منابع مالی که کشورهای عضو در اختیار آن قرار میدهند، برای تحقق وعده بنیادینی که زیربنای نظام منع اشاعه هستهای است، استفاده میشود.»
رایت همچنین قرار است بگوید:«یک آژانس منضبط که بر مأموریت فنی اصلی خود متمرکز بماند، برای همه کشورهای عضو سودمند خواهد بود.»
این درخواست همزمان با تلاش دولت ترامپ برای تسریع توسعه انرژی هستهای مطرح میشود؛ تلاشی که هدف آن کمک به پاسخگویی به افزایش شدید تقاضای برق است.
در ماه ژوئیه، آمریکا و عربستان سعودی یک توافق دیرینه در زمینه اشتراکگذاری فناوری هستهای را نهایی کردند؛ توافقی که میتواند به شرکتهای آمریکایی اجازه دهد در عربستان سعودی راکتورهای هستهای احداث کنند.
رایت انتظار میرود بر تعهد آمریکا به همکاری با آژانس بینالمللی انرژی اتمی و کشورهای عضو برای ترویج فناوری هستهای صلحآمیز تأکید کند.
طبق اظهاراتی که مقام آمریکایی از سخنرانی او نقل کرده است، رایت خواهد گفت: «همزمان با اینکه آمریکا عصر جدیدی از انرژی هستهای را در داخل کشور و سراسر جهان رهبری میکند، نشان خواهیم داد که رشد سریع و استانداردهای غیرقابلاغماض میتوانند در کنار یکدیگر قرار گیرند.»
او همچنین قرار است بگوید: «رهبری هستهای آمریکا به معنای فناوری آمریکایی است که با بالاترین استانداردهای ایمنی، امنیت و منع اشاعه هستهای در جهان پشتیبانی میشود؛ فناوریای که ضمن حفاظت از منافع ملی ما، رقابتپذیری شرکتهای آمریکایی را تقویت میکند و اعتماد شرکای ما را به دست میآورد.»
