روزنامه اینترنتی فراز: افزایش قیمت کارخانه‌ای خودرو‌ها به رشد تیراژ تولید منجر نشده است درحالی‌که سال‌ها خودروسازان قیمت‌گذاری دستوری را مانع افزایش تولید معرفی می‌کنند.

گزارش‌های فعالیت ماهانه منتشرشده در سامانه کدال نشان می‌دهد سه خودروساز بزرگ کشور، ایران‌خودرو، سایپا و پارس‌خودرو، در چهار ماه نخست سال ۱۴۰۵ مجموعاً ۱۸۹ هزار و ۳۰ دستگاه خودروی سواری تولید کرده‌اند.

این رقم در مقایسه با ۲۵۱ هزار و ۵۷۰ دستگاه تولیدشده در مدت مشابه سال ۱۴۰۴، از کاهش حدود ۲۵ درصدی تیراژ تولید حکایت دارد.

افت تولید در هر سه خودروساز

بررسی عملکرد شرکت‌ها نشان می‌دهد هر سه خودروساز با کاهش تولید نسبت به سال گذشته مواجه شده‌اند، اما شدت این افت یکسان نیست.

ایران‌خودرو با تولید ۱۳۹ هزار و ۲۹۳ دستگاه در چهار ماه نخست امسال، نسبت به حدود ۱۵۸ هزار دستگاه مدت مشابه سال قبل، کاهش ۱۲ درصدی را ثبت کرده است.

در مقابل، سایپا با تولید ۴۱ هزار و ۱۵۶ دستگاه، نسبت به ۷۱ هزار و ۱۲۴ دستگاه سال گذشته، افتی بیش از ۴۲ درصد را تجربه کرده است.

پارس‌خودرو نیز با تولید ۸ هزار و ۵۸۱ دستگاه در چهار ماه نخست سال، در مقایسه با ۲۲ هزار و ۴۴۳ دستگاه سال گذشته، حدود ۶۲ درصد کاهش تولید داشته است؛ بیشترین افت در میان سه خودروساز بزرگ کشور.

افت تولید ماهانه در تیر

گزارش‌های کدال همچنین نشان می‌دهد مجموع تولید سه خودروساز در تیرماه ۱۴۰۵ به ۵۳ هزار و ۷۹۵ دستگاه رسیده است؛ در حالی که این رقم در خردادماه ۶۵ هزار و ۷۶ دستگاه بود یعنی کاهش حدوده ۱۷ درصدی.

جزئیات عملکرد شرکت‌ها نیز از افت تولید ماهانه حکایت دارد:

• ایران‌خودرو: از حدود ۴۵ هزار دستگاه در خرداد به حدود ۴۰ هزار دستگاه در تیر؛ کاهش حدود ۱۱ درصد.

• سایپا: از ۱۵ هزار و ۹۴۷ دستگاه به ۱۱ هزار و ۳۱۷ دستگاه؛ کاهش حدود ۲۹ درصد.

• پارس‌خودرو: از ۴ هزار و ۱۲۶ دستگاه به یک هزار و ۴۷۸ دستگاه؛ کاهش حدود ۶۴ درصد.

تغییر ترکیب محصولات تولیدی

بررسی آمار تفکیکی محصولات نشان می‌دهد همه محصولات با کاهش تولید مواجه نبوده‌اند.

در ایران‌خودرو، تولید رانا از ۲ هزار و ۷۸۲ دستگاه در چهار ماه نخست سال گذشته به ۶ هزار و ۶۷۰ دستگاه در سال جاری رسیده که رشدی در حدود ۱۴۰ درصد را نشان می‌دهد. در مقابل، تولید گروه پژو از ۴۸ هزار و ۴۸۳ دستگاه به ۴۳ هزار و ۴۲۳ دستگاه کاهش یافته و تولید هایما نیز از ۷ هزار و ۴۹ دستگاه به ۲ هزار و ۶۰ دستگاه رسیده که افتی بیش از ۷۰ درصد را ثبت کرده است.

در سایپا نیز خانواده X ۲۰۰ همچنان بیشترین سهم تولید را در اختیار دارد، اما تیراژ آن از ۴۴ هزار و ۸۸۲ دستگاه به ۲۶ هزار و ۳۲ دستگاه کاهش یافته است. تولید شاهین نیز از بیش از ۱۱ هزار دستگاه به ۶ هزار و ۱۶۱ دستگاه رسیده و تولید چانگان از حدود ۴ هزار و ۷۰۰ دستگاه به ۷۱۱ دستگاه کاهش یافته است.

در پارس‌خودرو نیز گروه Q ۲۰۰ همچنان اصلی‌ترین محصول تولیدی شرکت محسوب می‌شود، اما تولید آن نسبت به سال گذشته بیش از ۷۲ درصد افت کرده است.

آیا افزایش قیمت، تیراژ تولید را افزایش داده است؟

هرچند شاید برای این نتیجه‌گیری زود باشد، اما درحالی‌که سال‌ها خودروسازان قیمت‌گذاری دستوری را مانع افزایش تولید می‌دانستند، آمار کدال نشان می‌دهد افزایش قیمت کارخانه‌ای خودرو‌ها که از اواخر خردادماه اجرایی شد، تا پایان تیرماه هنوز به رشد تیراژ تولید منجر نشده است.

هرچند اکنون مشکلات ناشی از جنگ؛ محدودیت‌های ارزی، مشکلات تأمین قطعات، فشار نقدینگی و مسائلی از این دست به عنوان دلایل کاهش تولید معرفی می‌شود؛ و همه اینها نیز در حالی است که هیچ یک از خودروسازان به این پرسش عمومی جامعه پاسخ نمی‌دهند که چرا در حالی که پیشرفت‌های بزرگی در حوزه‌های مختلف علمی-صنعتی در کشور رخ داده است، صنعت خودروسازی در تولید خودرو، تامین قطعات، کیفیت، به روز بودن، استفاده از انرژی‌های پاک، فناوری‌های نوین و هوش مصنوعی همچنان از معدل متوسط جهانی عقب است.