اکسیوس نوشت: برای پنج سال حضور در قدرت، رئیسجمهور دونالد ترامپ معمولاً با شهود، تصمیمهای ناگهانی و بداههپردازی عمل کرده است.
اما جنگ با ایران که اکنون وارد هفته سوم شده، نخستین باری است که سبک کاری ترامپ باعث شده او نتواند بهسادگی با حرف زدن یا بداههگویی از بحران خارج شود.
چرا مهم است:
ترامپ ممکن است در نهایت میان رفتارهای دمدمی خود و واقعیتهای جنگ گرفتار شود. او انتظار یک پیروزی سریع و روشن را دارد. اما برخلاف تعرفهها که میتوان آنها را سریع وضع و لغو کرد، نتیجه جنگ خارج از کنترل یکجانبه و راهحلهای فوری است. و ایران هم در این میان نقش و تصمیم خود را دارد.
ترامپ در تلاش است تا به حل بحران نفتی در خلیج فارس کمک کند. اما در این مسیر خطر گرفتار شدن در «تله تشدید تنش» را دارد؛ وضعیتی که در آن یک قدرت برتر برای نشان دادن برتری خود تشویق میشود به حملات ادامه دهد، حتی وقتی بازده آن کاهش مییابد.
یک مقام ارشد دولت ترامپ تقریباً به این موضوع اذعان کرد و به اکسیوس گفت: «دستکاری و دردسرسازی ایرانیها در تنگه هرمز باعث میشود ترامپ بیشتر بر موضع خود پافشاری کند.»
وضعیت کنونی
بنیامین نتانیاهو بارها نشان داده که وقتی موضوع ایران مطرح است، توانایی متقاعد کردن ترامپ برای همراهی با خود را دارد.
در همین حال، کشورهای دیگر خواهان جریان آزاد نفت و تجارت از مسیرهای دریایی و هوایی خاورمیانه هستند.
چه چیزی را زیر نظر داریم
اگر میانگین زمانی که ترامپ و دستیارانش مطرح کردهاند را در نظر بگیریم، میتوان فرض کرد دولت انتظار داشته عملیات نظامی شدید حدود ۴ تا ۶ هفته طول بکشد.
بنابراین اول آوریل (روز سیوسوم جنگ) میتواند لحظهای تعیینکننده باشد.
اما در واشنگتن و پایتختهای دیگر جهان، مقامها در حال آماده شدن برای بحرانی بسیار طولانیتر هستند.
باراک راوید خبرنگار اکسیوس میگوید از سه منبع مختلف در دولت آمریکا و کشورهای متحد شنیده است که بیثباتی در خاورمیانه و دخالت آمریکا ممکن است تا سپتامبر ادامه یابد، حتی اگر جنگ به درگیری کمشدتتر تبدیل شود.
اسرائیل به خبرنگاران گفته قصد دارد حداقل سه هفته دیگر به حمله به هزاران هدف دیگر در ایران ادامه دهد.
ترامپ نیز روز یکشنبه در تماس تلفنی با خبرنگاری از روزنامه فایننشال تایمز گفت: «ما عملاً ایران را نابود کردهایم… آنها هیچ نیروی دریایی، هیچ پدافند هوایی و هیچ نیروی هوایی ندارند. همهچیز از بین رفته است. تنها کاری که میتوانند بکنند این است که با گذاشتن یک مین در آب کمی دردسر ایجاد کنند — مزاحمتی کوچک، اما همین مزاحمت میتواند مشکل ایجاد کند.»
آنا کلی معاون اصلی سخنگوی کاخ سفید تأکید کرد که این عملیات نظامی نتیجه «ماهها برنامهریزی دقیق» بوده و گزینههای فراوانی در اختیار رئیسجمهور قرار داشته که او پس از بررسی نظر همه مقامهای ارشد، تصمیم نهایی را گرفته است.
گزینه خروج
ترامپ میتواند فردا از جنگ خارج شود.
اما ایران میتواند همچنان تنگه هرمز را بسته نگه دارد و قیمت نفت را آنقدر بالا ببرد که آمریکا مجبور شود دوباره وارد جنگ شود.
ایرانیها هم در محافل خصوصی و هم علناً گفتهاند حتی اگر ترامپ جنگ را متوقف کند، ممکن است به شلیک موشک و راکت ادامه دهند تا زمانی که تضمین بگیرند این پایان واقعی جنگ است، نه صرفاً یک آتشبس موقت.
پشت صحنه
ترامپ به انجام کارهایی که میخواهد و سپس بداههپردازی برای حل مشکل عادت کرده است.
اما این بار برخی در حلقه نزدیک او دچار چیزی شدهاند که یکی از مقامها آن را «پشیمانی خریدار» نامیده — یعنی نگرانی فزاینده از اینکه حمله به ایران اشتباه بوده است.
یک منبع نزدیک به دولت گفت برخی مقامهای کلیدی اطراف ترامپ مردد بودند یا زمان بیشتری میخواستند.
او گفت: «در نهایت ترامپ گفت: «من فقط میخواهم این کار را انجام بدهم. او توانایی خود برای سرنگونی حکومت ایران بدون اعزام نیروهای زمینی را بهشدت بیش از حد برآورد کرده بود.»
به گفته این منبع، ترامپ پس از حملات سریع سال گذشته به ایران و عملیات ژانویه برای ربودن رئیسجمهور ونزوئلا، نیکلاس مادورو دچار نوعی اعتمادبهنفس بیش از حد شده بود.
این منبع گفت: «او چند پیروزی سریع و قاطع با کارایی نظامی فوقالعاده دیده بود.»
مرحله بعدی
اکنون ترامپ ممکن است مجبور شود درباره تشدید جدی عملیات نظامی تصمیم بگیرد — حوزهای تازه برای او در مقام رئیسجمهور.
برخی مقامهای نزدیک به او امیدوار بودند بتواند بهسرعت دستاوردی نشان دهد و اعلام پیروزی کند.
اما اکنون مشخص نیست چگونه میتواند چنین کاری را بهطور قانعکننده انجام دهد.
به گزارش باراک راوید، آمریکا کانال ارتباطی کافی با حکومت ایران برای رسیدن به توافقی پایدار ندارد.
ترامپ جمعه شب در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت: «ایران کاملاً شکست خورده و خواهان توافق است — اما نه توافقی که من بپذیرم!»
