یکی از مسائلی که مانع کار انگلیسی‌ها می‌شود این واقعیت است که آنها اغلب این احساس را به وجود می‌آورند که اشخاصی کناره گیر و متکبر هستند و خودشان را برتر از دیگران می‌شمارند. اما تا جایی که من در وظایفم در خارج با انگلیسی‌ها تماس داشته‌ام آنها نه تنها مرا با لیاقت، وجدان کار و زیرکی خود بلکه با فداکاری و انضباط و واحدیت گروهی خود تحت تأثیر قرار داده‌اند.

یادداشت‌های اسدالله علم: بعد از ظهر در منزل قدری استراحت و قدری کار کردم و دکتر [هامر]Hammer رئیس کمپانی نفت اکسیدنتال را پذیرفتم. او نتیجه کار‌هایی را که در سنت موریتز و تهران انجام داده، برایم گفت. گاز ایران در سرخس به شوروی تحویل شود و آنها جای دیگر در آلاسکا گاز به آمریکا بدهند و آمریکا به ما دلار بدهد. زهی سعادت.

یاست انگلیس و هدفهای اجرائی آن بر جلب همکاری ایالات متحد آمریکا قرار گرفته است با این امید که ما بتوانیم نقش فعال و مهمی در ایران و سراسر خاورمیانه ایفا کنیم. و نیز انگلیسیها صمیمانه و شاید نومیدانه نگران این هستند که بتوانند سازمان ملل متحد را قرین موفقیت سازند. دولت انگلیس با صمیمیتی همسان مایل است همکاری شوروی را بر اساس تفاهم واقعی در باره اهداف شوروی جلب نماید.

یادداشت‌های اسدالله علم: امروز شنیدم خسرو جهانبانی، شوهر والاحضرت شهناز، رفته مردم فرحزاد را تحریک کرده، اطراف زمین‌های [مهدی] پیراسته، وزیر و سفیر اسبق، را دیوار بکشند. اگر این گزارش را به شاه عرض کنم، دستور توقیف او را صادر می فرمایند. همین الساعه پیراسته رسماً به من کتباً شکایت کرد. دیگر چاره ندارم که گزارش بدهم.

از نظر انگلیسی‌ها خلیج فارس و مناطق نفت خیز همجوار آن یک منفعت حیاتی را تشکیل میدهد که نمی‌تواند بدون وارد کردن لطمه بزرگی به منافع کلی امپراتوری، فدا شود.

یادداشت‌های اسدالله علم: سال گذشته با بوتو به ایران آمد. پیش مادرم رفته بود. به مادرم گفته بود شما - یعنی دولت ایران - باید به بلوچستان کمک بیشتر کنید. مادرم گفته بود این وظیفه دولت شماست. او گفته بود خیر منظورم این است که دولت ایران به بلوچ‌های ایران کمک بیشتر بکند، مادرم خدا رحمت کند، خیلی شدید و صریح گفته بود این به شما مربوط نیست.

در خاورمیانه و به خصوص در ایران، انگلیس و روس دیگر به عنوان امپراتوری‌هایی دارای قدرت مساوی رویاروی هم قرار نگرفته‌اند. به دلیل جنگ و سیاست تمکین و چشم پوشی و اغماض که دولت‌های انگلیس و آمریکا در روابط خود با روسیه پیش گرفته‌اند، این کشور چنان موقعیتی در ایران احراز کرد که در آینده می‌تواند مانع از تجدید اوضاع سابق و اعمال هر چیزی که شبیه به سیاست قبل از جنگ انگلیس باشد، گردد.

یادداشت‌های اسدالله علم: دیشب آخوند روی منبر به اعلیحضرت همایونی و شهبانو دعا کرده بود، از علیا حضرت ملکه پهلوی حرفی نزده بود، خیلی اوقات تلخ شده بودند. یک ربعی هم معظم لها با تلفن با من دعوا می‌کردند. نمی‌شود به حضورشان عرض کرد که رسماً آن علیا حضرت سمتی ندارید‌.

بلافاصله پس از پایان جنگ جهانی اول، سیاست انگلیس دست کم بصورت ظاهر، در مقایسه با شورويها بشدت صدمه دید. دولت شوروی امپریالیسم را با گفته ها و کرده های خود محکوم کرد در حالیکه انگلیسیها به امتیازات اقتصادی خود چسبیده بودند و قرارداد شوم ۱۹۱۹ ایران و انگلیس این بدگمانی بجا را برانگیخت که انگلستان مایل است امتیازات خود را گسترش دهد و ایران را از لحاظ سیاسی و اداری تحت اداره خود درآورد. از سال ۱۹۲۱ به بعد سیاست انگلیس دیگر به ایران به عنوان یک کشور حائل یا یک شکارگاه اقتصادی سودبخش نمی‌نگریست.

یادداشت‌های اسدالله علم: به مشهد و بیرجند رفتم که مراسم چهلم مادرم را برگزار کنم. سه شنبه ۲۴، ظهر برگشتم. بارندگی در خراسان و بیرجند نسبت به سال گذشته خیلی کم است، گرچه شبی که وارد بیرجند شدم چهار میلیمتر باران آمد که خوب است......

به دلیل موقعیت جغرافیائی ایران، امکانات بازرگانی منابع نفت باارزش متعلق به انگلیس در راس خلیج‌فارس، دولت انگلستان از دیرباز همیشه به ایران به عنوان ناحیه‌ای که از نزدیک به امنیت و منافع حیاتی بریتانیای کبیر وابسته است نگریسته است. سیاست سنتی انگلیس این بوده که ایران را یک کشور حائل و وسیله جلوگیری از توسعه روسیه به سوی جنوب نگاه دارد و در عین حال از هرگونه مزایای ممکنه بازار و منابع ایران استفاده کند.