قسمت صد و دوازدهم خاطرات میلسپو: وقتی شوروی‌ها بهانه خوبی برای مداخله نظامی به دست آورند، گره ریسمان به دور گردن ایران محکم می‌شود

به عنوان اقدام متقابل میتوان احتمال یک کودتای راستگرا، حرکتی از جانب شاه و ارتش برای کنترل انتخابات، تلاش در همین سو از جانب انگلیسی‌ها از طریق استفاده از پول و نفوذ در جنوب و غرب کشور و کوشش قوام به منظور نارو زدن به شوروی‌ها و ممانعت آنان در کنترل مجلس پانزدهم را پیش بینی کرد. این اقدامات متقابل را نمی‌توان به عنوان امکان یا راه‌های مطلوب در رسیدگی به شکایت ایران در نظر گرفت.

کد خبر: ۹۰۰۶۰۲

تاریخ: ۲۶ آذر ۱۴۰۴ - ۲۳:۵۵

سرویس تاریخ «انتخاب»: کتاب ماموریت آمریکایی‌ها در ایران اثر آرتور میلسپو ترجمۀ حسین ابوترابیان در سال ۱۳۵۶ است.

آرتور میلسپو متولد مارس ۱۸۸۳ در روستایی در میشیگان، حقوقدان و کارشناس مالی آمریکایی که در سالهای ۱۹۲۲-۱۹۲۷ و ۱۹۴۲-۱۹۴۵ برای اصلاح مالیه به استخدام دولت ایران درآمد. او دانش آموخته (دکترای) دانشگاه جانز هاپکینز و (کارشناسی ارشد) دانشگاه ایلینوی بود‌.

به عنوان اقدام متقابل میتوان احتمال یک کودتای راستگرا، حرکتی از جانب شاه و ارتش برای کنترل انتخابات، تلاش در همین سو از جانب انگلیسی‌ها از طریق استفاده از پول و نفوذ در جنوب و غرب کشور و کوشش قوام به منظور نارو زدن به شوروی‌ها و ممانعت آنان در کنترل مجلس پانزدهم را پیش بینی کرد. این اقدامات متقابل را نمی‌توان به عنوان امکان یا راه‌های مطلوب در رسیدگی به شکایت ایران در نظر گرفت. هر کدام از آنها ممکن است موجبات جنگ داخلی را فراهم کند و شوروی‌ها بهانه و دلیل خوبی برای مداخله نظامی بدست آورند.

بدین‌سان گره ریسمان به دور گردن ایران محکم می‌شود. وقتی خفقان به طور کامل و نهایی انجام گرفت، آن وقت شوروی‌ها هر هدفی داشته باشند موقعیت خود را در کنار ترکیه و عراق تقویت کرده و آماده پیشروی به سوی خلیج فارس و سپس چرخش به شرق به سوی هند و به غرب به سوی کانال سوئز خواهند بود. آن گاه خطر برای صلح و امنیت جهان آشکارتر خواهد شد و منافع ملی و بین المللی انگلستان و ایالات متحد را در معرض تهدید قرار خواهد داد. یک پارلمان کمونیستی با یک دیکتاتور در تهران یقیناً ملی کردن منابع نفت در جنوب و شمال را در نظر خواهد گرفت، بدین‌سان نفت جنوب شرقی در مرز هندوستان تحت نظارت شوروی قرار خواهد گرفت و یک بار دیگر لغو امتیاز شرکت نفت انگلیس و ایران در حاشیه خلیج فارس به صورت یک احتمال در خواهد آمد. بازتاب این حوادث را در عربستان عراق و فراسوی آن می‌توان حدس زد. اگر چه نمی‌شود با اطمینان اظهار نظر کرد ولی به تدریج که روند جذب ایران در مدار شوروی یا سلطه شوروی بر این کشور پیش می‌رود، نفوذ شوروی در سراسر خاورمیانه گسترش خواهد یافت و در همین حال حیثیت و اعتبار انگلیس و آمریکا رو به زوال خواهد رفت.