قسمت چهاردهم خاطرات میلسپو: چالش بودجه ۱۳۲۲؛ اضافه حقوق ۵۰ درصدی کارمندان و بن‌بست تعادل مالی در دولت ایران

وقتی ما کارمان را شروع کردیم هنوز بودجه ٤٤ - ١٩٤٣ به مجلس نرفته، حتی در وزارت دارائی آماده نشده بود. ما متوجه شدیم که امکان ندارد بتوانیم برآورد رضایت بخشی از درآمد‌ها بکنیم، ولی هدف آشکار ما یک بودجه متعادل بود، هر چند در نهان امید چندانی به نیل به این هدف نداشتیم. در خلال آن سال لازم شد حقوق کارمندان دولت اضافه شود و میانگین ۵۰ درصد اضافه حقوق برای کلیه آنان به معنی یک هزینه اضافی ۱۷ میلیون دلاری بود.

کد خبر: ۸۸۴۰۹۰

تاریخ: ۱۹ شهريور ۱۴۰۴ - ۰۰:۱۴

سرویس تاریخ «انتخاب»: کتاب ماموریت آمریکایی‌ها در ایران اثر آرتور میلسپو ترجمۀ حسین ابوترابیان در سال ۱۳۵۶ است.

آرتور میلسپو متولد مارس ۱۸۸۳ در روستایی در میشیگان، حقوقدان و کارشناس مالی آمریکایی که در سالهای ۱۹۲۲-۱۹۲۷ و ۱۹۴۲-۱۹۴۵ برای اصلاح مالیه به استخدام دولت ایران درآمد. او دانش آموخته (دکترای) دانشگاه جانز هاپکینز و (کارشناسی ارشد) دانشگاه ایلینوی بود.

وقتی ما کارمان را شروع کردیم هنوز بودجه ٤٤ - ١٩٤٣ به مجلس نرفته، حتی در وزارت دارائی آماده نشده بود. ما متوجه شدیم که امکان ندارد بتوانیم برآورد رضایت بخشی از درآمد‌ها بکنیم، ولی هدف آشکار ما یک بودجه متعادل بود، هر چند در نهان امید چندانی به نیل به این هدف نداشتیم. در خلال آن سال لازم شد حقوق کارمندان دولت اضافه شود و میانگین ۵۰ درصد

اضافه حقوق برای کلیه آنان به معنی یک هزینه اضافی ۱۷ میلیون دلاری بود.

ما وضع را برای نخست وزیر تشریح و از وی تقاضا کردیم به وزارتخانه‌های مختلف دستور بدهد که بودجه هایشان را تا میزان یک میلیون دلار کاهش بدهند. کار بسیار دشواری بود که به وزیران و نمایندگان مجلس ثابت کنیم که اخراج کارمندان زائد به تعادل بودجه کمک خواهد کرد.

چون آنها استدلال میکردند که ما نباید کارمندان را از گرسنگی محکوم به مرگ بکنیم. تعداد زیادی از آنان نخواهند توانست شغل دیگری پیدا کنند و دولت ناچار خواهد شد از آنان حمایت کند. البته در پس این استدلال یک ترس سیاسی قابل درک در کمین بود، زیرا در ایران معمولاً کارمندان اخراجی و حامیان آنان توطئه بر می‌انگیزند و آزار و اذیت میکنند. حتی در سازمان‌های مالی که تحت اداره مستقیم ما قرار داشت موفق نشدیم الگوئی برای سایر وزارتخانه‌ها بوجود آوریم. بخشی از مشکلات ما از همدردی و ترس مأموران بازرسی و بخشی دیگر از ناتوانی آنان در برآورد نیازمندی‌های اداری و تشخیص کارمندان خوب از کارمندان بد در مدت کوتاهی که در دسترس بود ناشی، می‌شد.