«الجزیره» بررسی کرد؛

بمب اتمی سعودی؛ ساخته می‌شود یا خریداری؟ / آیا ریاض روی پاکستان حساب کرده است؟ / واکنش آمریکا و اسرائیل به «عربستانِ اتمی» چیست؟

پس از ولی عهد سعودی، این بار نوبت به عادل الجبیر ‏رسید تا به صراحت اعلام کند در صورتی که ایران به ‏دنبال سلاح اتمی باشد، عربستان سعودی برای در ‏اختیار داشتن سلاح اتمی تلاش خواهد کرد، این مساله ‏باب سوالی بزرگی را گشوده است، سوالی در مورد ‏امکان مجهز شدن ریاض به سلاح اتمی.

کد خبر: ۴۰۸۲۶۹

تاریخ: ۲۵ ارديبهشت ۱۳۹۷ - ۰۶:۰۰

الجزیره در گزارشی به قلم محمد النجار نوشت: پس از ولی عهد سعودی، این بار نوبت به عادل الجبیر ‏رسید تا به صراحت اعلام کند در صورتی که ایران به ‏دنبال سلاح اتمی باشد، عربستان سعودی برای در ‏اختیار داشتن سلاح اتمی تلاش خواهد کرد، این مساله ‏باب سوالی بزرگی را گشوده است، سوالی در مورد ‏امکان مجهز شدن ریاض به سلاح اتمی.

به گزارش «انتخاب»، این رسانه عرب زبان ادامه داد: روز چهار شنبه گذشته الجبیر در مصاحبه ای با شبکه ‏سی ان ان آمریکا در پاسخ به سوالی در مورد احتمال ‏ساخت سلاح اتمی توسط ریاض گفت: در صورتی که ایران ‏به توانایی های اتمی دست یابد، ما نیز همه تلاش خود ‏را در این مسیر به کار خواهیم بست.‏

با وجود ارتباط داشتن این سخنان با تحولات پرونده ‏هسته ای ایران و تصمیم ترامپ در مورد آن، صحبت ‏سعودی ها در مورد در اختیار داشتن بمب اتمی، امر ‏تازه ای نیست.‏

پادشاه سابق عربستان نیز در سال 2003 به مسئولان ‏آمریکایی گفته بود در صورتی که ایران بمب اتمی ‏بسازد، عربستان هم چنین می کند.‏

سوال تحلیلگران و کارشناسان در این مورد است که ‏مملکت سعودی چطور می تواند به سلاح اتمی دست یابد؟ ‏آیا ریاض خود اقدام به ساخت بمب می کند یا آن را ‏از دیگر دولتهای هسته ای خریداری می کند؟ در این ‏بین، صحبت از پاکستان است که گفته می شود عربستان ‏سعودی در جریان حمایت مالی از طرح هسته ای آن نقش ‏داشته است.‏

در این باره، مدیر سابق شبکه العربیه، عبدالرحمن ‏الراشد در مقاله ای برای الشرق الاوسط نوشت: هیچ کس ‏نمی تواند با قطعیت بگوید عربستان سعودی قادر به ‏ساخت سلاح اتمی است و ریاض برخلاف تهران در ‏بیابانهای خود اورانیوم دارد، نیازی به خرید آن ‏نداشته و قصد دارد در ضمن استراتژی 2030 برنامه ای ‏برای استخراج آن را طرح ریزی کند.‏

الراشد همچنین به این مساله اشاره کرد که عربستان ‏یک هفته پیش از سفر ولی عهد سعودی به واشنگتن، ‏پیامی فرستاد مبنی بر اینکه یکی از سیاستهای ملی ‏عربستان، برنامه های انرژی هسته ای است و سکوت در ‏برابر ایران که در حال ساخت سلاح هسته ای است، ‏سعودیها را هم بر آن می دارد تا به دنبال در ‏اختیار داشتن بمب اتمی باشند.‏

عربستان سعودی امکانات مادی و فنی لازم برای ساخت ‏بمب اتمی را دارد، علاوه بر اینکه انگیزه سیاسی ‏مهمی نیز دارد که همانا مقابله با ایران است. ‏سوریه که امکانات مادی آن بسیار کمتر از عربستان ‏است، توانست نیروگاههای اتمی تاسیس کند که اسرائیل ‏در سال 2006 اقدام با بمباران آنها کرد. ‏

برنامه های هسته ای ریاض در سال 2011 آغاز شد، ‏زمانی که مسئولان سعودی از برنامه ای برای ساخت 16 ‏نیروگاه اتمی در طول 20 سال خبر دادند. آنچه توجه ‏تحلیلگران را جلب می کند، آن است که عربستان از ‏امضای توافق 123 سر باز زده است، توافقی که دولتها ‏را از غنی سازی اورانیوم باز می دارد و امضای آن، ‏شرط واشنگتن برای ریاض در جهت همکاری با آن در ‏زمینه انرژی است.‏

عده ای دیگر از تحلیلگران از گزینه ای سریعتر صحبت ‏می کنند که عربستان در طول ده دهه برای آن تلاش ‏کرده است و در انتقال و خرید بمب اتمی یا کلاهکهای ‏اتمی موشکهای بالستیک پاکستان است.‏

در همین چارچوب، در مقاله ای در اندیشکده واشنگتن ‏نوشته شد که عربستان از سال 2003 یک استراتژی ‏پنهان اتمی داشته است و دست یافتن به سلاح اتمی از ‏سوی پاکستان، مهمترین استراتژی عربستان در این ‏باره محسوب می شود.‏

در صورتی که اسلام آباد اقدام به انتقال کلاهکهای ‏اتمی برای عربستان کند، توان هدف قرار دادن ایران ‏را خواهد داشت. ‏

در میان جدل مساله بمب اتمی عربستان، تحلیلگران بر ‏این عقیده اند که اظهار نظرهای مسئولان سعودی تنها ‏با هدف تحقق توازن هراس افکنی با ایران مطرح می ‏شود.‏

در حالی که دیگران معتقدند مساله امکانات مادی ‏نیست، بلکه مساله اصلی اراده سیاسی برای تبدیل ‏عربستان به یک مملکت اتمی است و واشنگتن در این ‏چارچوب نه به تهدید ایران، که بر وتوی اسرائیل در ‏مورد در اختیار داشتن سلاح اتمی برای کشورهای ‏خاورمیانه، تکیه دارد.‏