مشایی: جهان كثيف برخي‌ در حال واژگوني است

رييس دفتر رييس‌جمهور با بيان اين كه امروز روابط بين ملت‌ها ضرورتي تمام است خاطرنشان كرد كه زندگي جمعي ملي بدون مناسبات جهاني قابليت تحقق ندارد.

کد خبر: ۱۷۰۶

تاریخ: ۲۶ بهمن ۱۳۸۹ - ۱۳:۴۴

به گزارش انتخاب به نقل از ایسنا؛ سفنديار رحيم‌مشايي صبح سه‌شنبه در همايش يك روزه‌ي "نظام بين‌الملل موجود و نظام بين‌الملل مطلوب" كه از سوي انجمن علمي روابط بين‌الملل برگزار شد، افزود: موضوع روابط بين‌الملل قائل به شناخت ضرورت‌ها و ظرفيت‌هايي است كه بين ملل مختلف جهان وجود دارد و الزامات زندگي جديد جوامع در دنيا شناخته مي‌شود.

وي ادامه داد: طبعا موضوع روابط بين‌الملل، موضوع جديدي نيست و پيشينه‌ي ديرينه‌اي دارد و هرجا ملت‌هايي به دليل توسعه و زندگي در ابعاد مختلف يا از نقطه‌نظر آرماني و يا در صحنه‌ي عمل و اقدام به اين نياز رسيدند كه به فكر مرزهاي بيرون از خود باشند، بخشي از منافع ملي‌شان را در بيرون از مرزها جست‌وجو كردند و اين مهم را دريافت كردند كه بسياري از مسائل داخلي‌شان تحت تاثير مسائل بيرون از مرزهاي‌شان قرار دارد.

مشايي گفت: موضوع روابط بين‌الملل نشان مي‌دهد منحني اهميت شناخت و برنامه‌ريزي در روابط بين‌الملل يك منحني رو به اوج است و هرچه زمان بيش‌تر مي‌گذرد مساله‌ي ارتباطات بيرون از مرزها جايگاه بيش‌تري پيدا مي‌كند؛ تا جايي كه امروز روابط بين ملت‌ها ضرورتي تمام است و زندگي جمعي ملي بدون مناسبات جهاني قابليت تحقق ندارد.

رييس مركز جهاني شدن گفت: شيب منحني توسعه‌ي روابط بين‌الملل به نظر بالاتر است؛ چرا كه تحولات و توسعه‌ي زندگي بشر نشان مي‌دهد ميزان اثرگذاري موضوعات بين‌الملل بر موضوعات داخلي افزايش پيدا كرده است. محرك‌هاي محيطي، قابل لمس و درك شدند و پاسخ به محرك‌ها امري ضروري شده است. بعضي از اين پاسخ‌ها بدون اين‌كه اراده كنيم اتفاق مي‌افتد و البته بعضي از پاسخ‌ها از روي اراده، آگاهانه و عامدانه است. البته همين پاسخ‌ها هم تحت تاثير انتخاب‌ها هستند و از آن‌ها گريزي نيست.

رييس دفتر رييس‌جمهور با بيان اين‌كه دنياي جديد امروز متمايز از دنياي گذشته است و ويژگي آن توسعه‌ي مناسبات جهاني است، تصريح كرد: در راس همه‌ي اين ويژگي‌ها فهم مشترك جهاني تا سرحد درك يك هويت جديد وجود دارد و اين هويت يك هويت بزرگ جهاني است كه همه‌ي آدم‌ها احساس مي‌كنند آهسته آهسته به آن تعلق دارند. بنابراين ما به سمتي مي‌رويم كه توسعه‌ي مناسبات فراملي در راستاي افزايش نقش و توسعه‌ي دامنه‌ي اثرگذاري بر مناسبات درون ملي منجر مي‌شود و همه‌ي مسائل درون ملي را مصادره مي‌كند.

مشايي اظهار كرد: الزامات فراملي در سايه‌ي رشد و توسعه و فراگير شدن در عين جامع‌الاطراف بودن، آهسته آهسته به فهم و توسعه در انديشه‌ي هويت مشترك جهاني مي‌انجامد؛ منفعت ملي و فهم مشترك را ارتقا مي‌دهد و مختصات ملي را در سطح بالاتري قرار مي‌دهد، به گونه‌اي كه همه‌ي روابط به روابط داخلي تبديل مي‌شوند.

رييس مركز جهاني شدن ادامه داد: آينده‌ي جهان كه ما اكنون اين دوره را آغاز كرده‌ايم به دليل درك رو به توسعه‌ي هويت مشترك جهاني، توسعه‌ي سطح روابط بين‌الملل، فهم مشترك و الزامات، حقوق و تكاليف ملي را نيز ارتقا مي‌دهد.

او با بيان اين‌كه توسعه‌ي دانش، قدرت تحولاتي كه ارتقاي تكنولوژي ارتباطات در دنيا به وجود آورده است، هويت جديدي را پيش روي بشر قرار داده كه متعلق به تمام آدم‌ها بدون استثنا است، گفت: در اين تحول روابط ملي ظاهرا به نفع روابط فراملي كنار مي‌رود اما يك تحول ديگر در حال وقوع است و آن اين‌كه رقابت بين تحول در روابط ملي و فراملي ظاهري فريبنده دارد.

مشايي با اشاره به بحران اقتصادي در دنيا، تسريع در سرعت تحولات كه مبتني بر سرعت دانش و تكنولوژي است را بالاتر از سرعت بشر در موضوعات اجتماعي، فرهنگي و در فهم مسائل و آمادگي براي برنامه‌ريزي در نحوه‌ي مواجهه با آن دانست، تاكيد كرد: احساس مي‌كنم نخبگان عرصه‌ي علوم انساني ضعيف‌تر از نخبگان عرصه‌ي تكنولوژي عمل كرده‌اند. مسووليت نخبگي در عرصه‌ي علوم انساني به خوبي ادا نشده است؛ چرا كه در نگاه كلي بايد همه‌ي بخش‌هاي علمي از جمله علوم پايه را مديريت مي‌كردند.

وي خاطرنشان كرد: بحران اقتصادي در دنيا كه امروز فراگير شده است عوامل و دلايل فراواني موجب آن شده است. مشاهده كرديد كه به محض بروز مشكل در سيستم اقتصادي دنيا كه مبتني بر اقتصاد بازار آزاد بود، دولت‌ها با قدرت وارد صحنه شدند و به يك‌باره گل سرسبد تحولات اقتصادي را چيدند و انداختند دور. به محض درگير شدن با مشكل اقتصادي، دولت‌ها دوباره وارد اين عرصه شدند و هيچ‌كس هم توضيح نمي‌دهد چه شد كه دوباره به گذشته برگشتند.

رييس مركز جهاني شدن با بيان اين‌كه پديده‌اي در دنيا به عنوان پديده‌ي جهاني شدن وجود دارد، اين پديده را امري مقدس دانست و گفت: اين پديده قطعا بايد اتفاق بيفتد.

مشايي خاطرنشان كرد: جهاني شدن پديده‌اي الهي، ارزشي و مقدس است و بايد هم اين‌طور باشد. از نظر همه‌ي اديان بايد جهاني شدن اتفاق بيفتد، وگرنه خلاف حكمت است. اين پديده خوب يا بد در حال اتفاق افتادن است. هرچند معتقدم اين كار خوب است.

رييس دفتر رييس‌جمهور در ادامه با بيان اين‌كه نظام بين‌الملل يك نظام عرشه‌يي است، اظهار كرد: فرض كنيم كل كره‌ي زمين عرشه‌ي يك كشتي بزرگ است. در آن عرشه همه چيز وجود دارد. خود انسان نيز وجود دارد اما انسان حواسش نيست كه تغييرات به طور كلي انجام مي‌شود و كل مختصات در حال تغيير است. اين نظام عرشه‌يي به دليل وسعت عرشه به نظر مي‌رسد كه عرصه‌اي است مستحكم و ثابت. اگر اقداماتي خلاف منطق، حكمت و عقل در اين دنيا انجام مي‌دهيم در چارچوب نظام عرصه‌يي است، نه عرشه‌يي. در عرشه هرجا كه برويم بالا و پايين، مختصات كلي دست ما نيست و هر كاري كنيم هويت جهان در حال وقوع است و هيچ تاثيري بر روي آن نداريم و نمي‌توانيم اين روند را متوقف كنيم و يا كشتي را از مسيرش بازداريم.

او خاطرنشان كرد: هويت جهاني كه اصلي‌ترين مولفه در روابط بين‌الملل است موضوع جهاني شدن است.

مشايي خاطرنشان كرد: تكنولوژي ارتباطات، حضور انسان‌ها را در وسعت وجودي مي‌دهد و جغرافيا را درمي‌نوردد. البته اين انسان است كه روز به روز بزرگ مي‌شود. جهاني شدن ناشي از توسعه‌ي علم است و اگر بتوانيم دنيا را طوري مديريت كنيم كه سرعت توسعه كم يا زياد شود به همان نسبت جهاني شدن زودتر و ديرتر انجام مي‌شود.

رييس مركز جهاني شدن در ادامه با بيان اين‌كه عدالت يعني اين‌كه كشتي سر جاي خودش با سرعت و در مسير خود باشد، گفت: كانون تحولات اراده‌ي بشر بر كل كانون بشر حاكم باشد و چندكانوني وجود نداشته باشد. آن‌ها كه در دنيا مديريت غلط كرده‌اند و اثرگذاري بد داشته‌اند و خلاف جهت منافع انسان عمل كرده‌اند، آن‌ها هم در جهت توسعه اين كار را كرده‌اند. برخي به دنبال عزت ملي، برخي منافع‌شان و يا گسترش سرزمين‌شان اين اقدامات را انجام دادند.

او با تاكيد بر اين‌كه جهاني شدن امري قطعي است، گفت: اين پديده امري وجودي است. يعني اين پديده هست و كسي تصميم نمي‌گيرد كه باشد يا نباشد. توسعه‌طلب‌ها كه مي‌خواستند خود را مسلط بر دنيا كنند از هر فرصتي در دنيا براي رسيدن به انديشه و مكتب‌شان استفاده كردند. برخلاف عدالت كه اصل جهاني است، مي‌خواهند منافع‌شان را گسترش دهند؛ اما اين يك تزاحم منفي در خود دارد و هرچه جلوتر برويم دعوا بيش‌تر مي‌شود.

مشايي در ادامه خاطرنشان كرد: بحران اقتصادي جهان مدخليت منويات جهاني و توسعه‌ي غيرعادلانه‌ي منويات جمعي و محدود به تامين اين منويات است.

رييس دفتر رييس‌جمهور ادامه داد: اگر بحران اقتصادي را از دريچه‌ي شناخت و فهم نگاه كنيم بحران اقتصادي تزاحم ذاتي بين جهاني شدن و جهاني‌سازي است اما براي حل اين بحران بايد چه‌كار كرد؟

او تصريح كرد: جهان رو به تكامل است و آن جهان كامل متعلق به همگان به سرعت در حال آمدن است و همه در اين جهان يك چيز را مي‌خواهند كه با هم باشند و با هم گفت‌وگو كنند و در سطحي ديگر مي‌گويند نه با هم باشيم بلكه براي هم باشيم. بشر يك خواهش كلي دارد و آن نياز به صلح است و از اين رو نهاد بين‌المللي مثل سازمان ملل براي تامين اين نياز به وجود آمد اما بايد ديد اين سازمان تا چه اندازه در مسير تحقق اين نياز حركت كرده است. سازمان ملل بايد در شهريورماه سال گذشته پس از گذشت 10 سال از نامگذاري روابط ميان ملت‌ها به نام صلح، عنوان ديگري را انتخاب مي‌كرد و اقدام به برنامه‌ريزي ديگري براي دهه‌ي بعدي انجام مي‌داد. اما آيا موفق بوده است؟ اين در حالي است كه در 100 سال اخير يكي از بدترين دهه‌هاي زندگي بشر، دهه‌ي اول قرن 21 بوده است.

مشايي گفت: نقطه‌ي كانوني سازمان ملل بر نقطه‌ي كانون عدالت منطبق نيست. فلسفه‌ي پذيرش حق حاكميت ملت‌ها نقض مي‌شود و سازمان ملل مظهر نقض خودش شده است و به دليل سلطه‌ي سياسي، اقتصادي و نظامي برخي كشورها نمي‌تواند در مسير مديريت خود عمل كند. براي حل اين روند بايد مسير رسيدن به جهان تكميلي را تقويت كرد و همبستگي‌هاي جهاني و فرهنگ جهاني شدن را توسعه داد. لبخندها بايد به چهره‌ها بيايد و اميد جاي نااميدي و جسارت و شجاعت شكل بگيرد.

وي در ادامه‌ي سخنانش به انقلاب اسلامي و آرمان‌هاي بلند اسلامي و انقلابي جمهوري اسلامي ايران اشاره كرد و گفت: مسلماني به تعداد مسلمان‌ها در دنياست. بايد ديد چه دريافتي از اسلام وجود دارد و چه نگاهي از انقلاب اسلامي وجود دارد. امروز انقلاب اسلامي ايران افتخارش اين است كه آمده حرف اصلي را بزند. البته ما خودمان هزار تا مشكل و نقص داريم و بيخودي نقص‌ها و كارهاي‌مان را نبايد توجيه كنيم. امروز ادعاي ايران اين است كه عدالت را در عرصه‌ي بين‌الملل دنبال مي‌كند؛ چرا كه اولين كار انبيا و مطالبه‌ي خداوند، احقاق عدالت است و ميزان توفيق انبيا به ميزان اجرا و پياده كردن عدالت در دنياست.

رييس دفتر رييس‌جمهور گفت: انقلاب ما افتخارش اين است كه پرچم عدالت را در عرصه‌ي جهان بلند كرده است. فهم از جهان، امروز فراگير و در حال توسعه است اما خوشبختانه اين كاري است كه مي‌گيرد و فردايش بهتر از ديروز است و اين‌كه از مسيري كه عبور مي‌كند منافع همه در آن قرار دارد و باعث مي‌شود فهم مشتركي در ميان همه شكل گيرد. چه چيز بهتر از اين‌كه پرچمي را بلند كنيم كه سخن و منطقش منفعت ملت‌ها را در بر داشته باشد. البته اين كار بسيار دشوار و هزينه‌بردار است؛ چون پياده كردن عدالت هزينه‌بردار است. با آدم‌هاي شل نمي‌توان دنبال عدالت رفت.

مشايي خاطرنشان كرد: ما در جهت آب حركت مي‌كنيم. خيلي‌ها مي‌خواهند كارهاي بزرگي انجام دهند و بايد خلاف آب شنا كنند اما خوشبختانه اين حركت ما در جهت آب است. اين در حالي است كه جهان جعلي، دروغين، فقير و كثيف و پليد برخي‌ها در حال واژگوني و رو به افول است.